Gluzidoen definizioa, sailkapena eta funtzioak

Laburpena

Dokumentuak gluzidoak zer diren azaltzen du: C, H eta O-z osatutako konposatuak, polihidroxialdehidoak edo polihidroxiazetonak. Monosakaridoen, oligosakaridoen, polisakaridoen eta heterosidoen sailkapena aztertzen du, baita aldosen eta zetosen arteko bereizketa eta karbono kopuruaren araberako sailkapena ere. Azkenik, gluzidoen funtzio egiturazkoak eta energetikoak deskribatzen ditu.

Funtsezko puntuak

Gluzidoak C, H eta O-rekin osatutako konposatuak dira.
Monosakaridoak ezin dira beste gluzido bakunago batzuetan deskonposatu; monomeroak dira.
Aldosek aldehido talde bat dute lehen karbonoan; zetosek zetona talde bat katearen barruko karbonoan.
Osidoak bi osa edo gehiagoz osatutako polimeroak dira: oligosakaridoak (2-10 osa) eta polisakaridoak (10 osa baino gehiago).
Heterosidoak monosakaridoak beste molekula batzuekin lotuta daude (glukoproteidoak, glukolipidoak).
Gluzidoek funtzio egiturazkoak (erribosa, zelulosa, kitina) eta energetikoak (energia iturri eta erreserba, almidoia, glukogenoa) betetzen dituzte.
Karbono kopuruaren arabera triosak (3C), tetrosak (4C), pentosak (5C) eta hexosak (6C) bereizten dira.

Frogatu zeure burua

GLUZIDOAK: DEFINIZIOA: Gluzidoak C,H eta O-rekin osaturiko konposatuak dira. DEF2: kimikoki, polihidroxialdehidoak edo polihidroxiazetonak izan daitezke. SAILKAPENA: 1-Osak edo monosakaridoak:ezin dira deskonposatu beste gluzido bakunago batzuetan, monomeroak dira.( aldosak aldehido talde bat dute eta zetosak zetona talde bat) 2-Osidoak: bi osarekin edo gehiagorekin osaturiko polimeroak. (holosidoak: monosakaridoek osatzen dituzte eta heterosidoak monosakaridoekin eta beste molekula batzuekin osatuta) Holosido motak: 1-Oligosakaridoak bi hamar osako loturak.Garrantzitsuenak disakaridoak dira. 2-Polisakaridoak: hamar osatik gorako loturak (homopolisakaridoak, monosakarido mota bakarraren lotura eta heteropolisakaridoak, monosakarido motaren baten baino gehiagoren arteko lotura). Heterosidoak: monosakaridoekin eta beste molekula batzuekin osatuta. (glukoproteidoak gluzido baten eta proteina baten arteko lotura. Glukolipidoak, gluzido baten eta lipido baten arteko lotura) GLUZIDOEN FUNTZIOAK: 1-Egiturazkoak: a)molekularrak, erribosa eta desoxirribosa. B)zelularrak: landareen zelula hormetako pektinak, zelulosa. C)organikoak: artropodoen exoeskeletoko kitina. 2-Energetikoak: a) Energia iturritzat: azukreak batez ere. B)energia erreserbatzat: glukosa almidoitzat edo glukogeno gisa.
SAILKAPENA: TALDE FUNTZIONALAN ARABERA: 1-Aldosak: lenengo karbonoan aldehido talde bat dute, gainerako karbonoetan hidroxilo taldeak. 2-Zetosak: katearen barruko karbonoan zetona talde bat dute, gainerakoetan hidroxilo taldeak. KARBONO KOPURUAREN ARABERA: Triosak(3C), tetrosak (4C), pentosak (5C) eta hexosak (6C).

Ohiko galderak

Zer dira gluzidoak?

Gluzidoak C, H eta O-rekin osatutako konposatuak dira. Kimikoki, polihidroxialdehidoak edo polihidroxiazetonak izan daitezke.

Zein dira gluzidoen funtzio energetikoak?

Energia iturri gisa azukreek, batez ere, funtzionatzen dute. Energia erreserba gisa glukosa almidoi edo glukogeno moduan gordetzen da.

Zein da aldosen eta zetosen arteko bereizketa?

Aldosek lehen karbonoan aldehido talde bat dute, eta zetosek katearen barruko karbono batean zetona talde bat. Gainerako karbonoetan biek hidroxilo taldeak dituzte.