Geografia eta Gizarte Terminoak
- Landaredi potentziala
- Gizakiaren esku-hartzerik gabe toki batean berez, era naturalean, hazi beharko lukeen landaredia.
- Modelatu karstikoa
- Uraren eta CO2-aren eraginez kareharrizko arroken desegite-prozesuen ondorioz sortzen den modelatua.
- Tertziarizazioa
- Jarduera ekonomikoaren barnean zerbitzu-sektore edo hirugarren sektorearen hazkunde nabarmena dakarren eraldaketa ekonomiko eta soziala; hirugarren sektorea, hala, lanpostu gehien sortzen dituen eta BPGari (barne produktu gordinari) gehien ematen dion sektorea izatera pasatzen da.
- Metropoli-ingurua
- Hiri nagusi eta dinamiko batek eta haren eraginpean era osagarrian hazten diren inguruko beste batzuek osatzen duten multzoa.
- Desertifikazioa/Basamortutzea
- Klima-aldaketak eta giza jarduerak (gehiegizko ustiapena, gehiegizko artzaintza, deforestazioa) bezalako zenbait faktoreren ondorioz lur elkorren, erdielkorren eta alde subheze lehorren degradazioa.
- Goi-teknologiako industria
- Ezagutzaren berrikuntza azkarra, askoz handiagoa beste teknologietan baino, eta konplexutasun maila altua, I+Gn etengabeko ahalegina eta oinarri teknologiko sendoa eskatzen dituena, ezaugarri dituen industria.
- Urbanizazio barreiatua
- Lur eremu zabalak modu sakabanatuan erabiliz hiriaren sakabanatzea. Hiriaren eta landaren arteko muga argirik gabeko urbanizazio prozesu berria, industria osteko hiriari loturikoa.
- Mendigune zaharra
- Paleozoikoko material kristalino eta metamorfiko zurrunek sortutako egitura geologikoa, alpetar orogenesian ezin izan zirenak tolestu eta desitxuratu, konkor edo hausturaren bidez.
- Autonomia-erkidegoa
- Bere ordezkarien bidez bere burua administratzeko ahalmena eta autonomia legegilea eta betearazteko eskumenak dituen lurralde-entitatea.
- Nekazaritza-exodoa
- Landatik hirira ematen den migrazio-mugimendua.
- Biztanleriaren zahartzea
- Pertsona zaharren kopuruaren gehikuntza erlatiboa. Zaharren kopuruaren gehikuntza eta gazteen kopuruaren galera erlatiboa eragiten dituen jaiotza-tasaren jaitsiera da zergati nagusia.
- Pendulu-mugimenduak
- Aldizkakotasun jakineko populazioaren joan-etorrizko desplazamendua. Normalean, bizilekuaren eta lantokiaren arteko eguneroko desplazamenduak.
- Migrazio-saldoa
- Immigrazioaren eta emigrazioaren arteko aldea (immigrazioa ken emigrazioa).
- Abeltzaintza estentsiboa
- Leku handietan egiten den abeltzaintza mota, animalia gutxi dentsitate txikian hazten direnean.
- Abeltzaintza intentsiboa
- Espazio txikian animalia asko dentsitate handian hazten direnean egiten den abeltzaintza mota.
- Biztanleria-dentsitatea
- Biztanle kopurua zati eremua.
- Trantsizio demografikoa
- Ziklo demografiko zaharraren eta modernoaren artean biztanleriak hazteko duen joera adierazten duen garaia.
- Alde zaharra
- Industria aurreko hirigintza.
- Hiri-antolamenduko plan orokorra
- Udalerriek hirigintza antolatzeko oinarrizko tresna. Hiriaren garapena proiektatzen du: lurra zertan erabili, eraikigarritasuna, eraikuntza-dentsitatea, bide-sarea, ekipamenduak eta ingurumen babes neurriak zehazten ditu.