Fedea eta Arrazoia: Agustin eta Tomas Akinokoa

Agustin eta Fedearen eta Arrazoiaren Bat-egitea

Agustinek fedearen eta arrazoiaren arteko bat-egite bat dagoela uste zuen. Gizakiak egia nahitaez ezagutzen du, arimak atseden osoa lortzeko. Egia edukitzea, zientziaren objektua izan aurretik, jakinduriaren objektua da, jakinduriak gizakia zoriontsu bihurtzen baitu.

Agustinen ustez, egiaren bilaketa ez da soilik kontenplaziozkoa, aktiboa ere bada. Ez dakar ezagutza bakarrik, fedea eta maitasuna ere. Gizakia maitasunaren eraginez mugitzen den subjektua da, eta horren bidez, objektu maitea ezagutzaren datu bihurtzen da.

Gizakiak zoriontsu izatearen ziurtasun absolutua nahi du; beraz, ezin da zentzumenetan soilik oinarritu, fedean ere oinarritu behar du. Arrazoiak eta fedeak bat egin behar dute.

Kristauak sinesten duena ulertzen saiatu behar du. Fedeak ez du arrazoia baztertu behar, eta arrazoiak ere ez du fedea baztertu behar. Sinestedunak Jainkoaz era arrazoituan galdetu eta erantzun behar du: "Sinesten dut ulertzeko, ulertzen dut sinesteko".

Fedeak eta arrazoiak kristau-egia argitzea dute helburu, eta egia bakarra lortzeko, arrazoia eta fedea elkarlanean aritzen dira:

• Hasiera batean, arrazoiak gizakiari laguntzen dio fedea lortzen.
• Ondoren, fedeak arrazoia gidatzen eta argitzen du.
• Arrazoiak, era berean, fedearen edukiak argitzen laguntzen du.

Tomas Akinokoa: Bereizketa eta Harmonia

Tomas Akinokoak fedearen eta arrazoimenaren arteko bereizketa eta harmonia bilatzen ditu.

Alde batetik, filosofia eta teologia bi zientzia desberdin direla dio. Edukiei dagokionez, arrazoiaren objektuak mundu naturalekoak dira, eta fedearenak, mundu naturalaz gaindikoak. Metodoari dagokionez, arrazoia abstrakzioaz baliatzen da, eta fedea, errebelazioaz.

Bestetik, bien arteko harmonia dagoela dio, filosofiaren eta teologiaren objektuak bat datozenean. Jainko bera da gizaki arrazoiduna sortu duena eta errebelazioaren iturria dena; horregatik, ezin da kontraesanik egon Jainkoak errebelatzen duenaren eta gizakiak arrazoiaren bidez ezagutzen duenaren artean.

XIII. mende aurreko pentsalariek ez bezala (arrazoia ez da gai egia bere kabuz lortzeko, horretarako fedearen argitzapena behar baitu), Tomas Akinokoak arrazoiak bere kabuz egia lortu dezakeela uste zuen.