Enpresaren kokapena, dimentsioa eta hazkundea
Enpresaren kokapena eta dimentsioa
Eraketan hartutako erabakiak denboran zehar egokitu behar dira: dimentsioa handitu edo txikitu eta lokalizazioa.
A. Kokapena: Aldagai nagusiak
Kokapena erabakitzeko bi aldagai multzo nagusi daude:
1. Salmentarekin loturiko aldagaiak
- Merkatuaren eskaera: Merkatuaren azterketa (errentagarria den ala ez).
- Komunikazioa eta garraioa: Ondo kokatuta egotea garrantzitsua da.
- Legegintza: Bete beharreko baldintzak (ordutegia, etab.).
- Eskualdearen ekonomia garapena: Gizarte maila, biztanleria, auzune aberatsak...
2. Kostuekin loturiko aldagaiak
- Lehengaien hornikuntza: Ekoizlea bazara, garrantzitsua da lehengaitik hurbil egotea.
- Lan merkatua: Langile kalifikatuak dauden lekuan kokatzea.
- Horniketa: Beharrezko baldintzak erraztu (ura, elektrizitatea...).
- Eraikuntzaren kostua eta orubearena: Kokapena zein den garrantzitsua da.
- Inbertsioa eta finantzazioa: Bankua gertu izatea komeni da.
B. Dimentsioa eta enpresa hazkundea
Salmenta eta ekoizpen ahalmenarekin lotuta dago. Dimentsioa erabakitzeko, kokapena eta merkatu azterketa hartu behar dira kontuan.
Enpresa hazkundea
- Barne hazkundea: Inbertsioak eginez.
- Kanpo hazkundea:
- Bategitea (beste enpresa batekin).
- Erosketa.
- Kolaborazioak:
- Kartelak: Jarduera bereko enpresarekin.
- Trustak: Hornitzaile eta bezeroen artean.
- UTE: Proiektu baterako enpresak batu.
- Cluster/Holding: Enpresa taldeak; jabetza bakarra duenak besteak kudeatzen ditu.
B.1. Enpresa multinazionalak eta ETEak
Globalizazioa: Herrialde desberdinen arteko harremanak zabaltzearen fenomenoa (ekonomikoa, kulturala, etab.). Zergatik eman da? Komunikabideak hedatu direlako (internet), garraio aukera asko daudelako eta ideologia bat indarrean dagoelako (neoliberalismoa).
Multinazionala: Herrialde askotan kokatuta dagoen enpresa:
- Matrize enpresa: Jatorrizko herrian.
- Enpresa filialak: Mundu osoko enpresak.
Arrazoiak: Merkatuak eta salmentak handitzeko, langileei aurre egiteko, kostu abantailak aprobetxatzeko eta teknologia edo produktu zaharkitua aprobetxatzeko.
Enpresa txiki eta ertainak (ETE)
250 langile baino gutxiago dituzte eta Espainiako enpresen %90 dira.
- Abantailak: Antolakuntza malgua, langileen integrazioa (motibazioa handitu), zirritu merkatua (negozio aukera), bezeroen tratamendu pertsonalagoa eta zorren kobrantza eraginkorragoa.
- Desabantailak: Enpresa hezkuntza eskasa (kudeatzaile ez profesionalak), finantza gaitasun gutxi, giza baliabideak (ez hain espezializatuak), baliabide materialak zaharkituta, hornitzaileekin negoziatzeko ahalmen gutxi eta jubilazioan jabearen jarraipena zaila.