Digestio eta Arnas Aparatuen Funtzionamendua
Digestio-aparatua
Aho-barrunbea eta irensketa
- Murtxikatzea: Hortzek elikagaiak murtxikatzen dituzte eta mihiaren laguntzaz listuarekin nahasten dira. Elikadura-boloa sortzen da.
- Irensketa: Elikadura-boloa faringetik hestegorrira pasatzen da, mugimendu peristaltikoen bidez bultzatuta.
- Listua: Ura eta entzimak ditu. Karbohidratoak eta almidoia molekula bakunagoetan bihurtzen ditu.
Faringea eta Hestegorria
Faringea: Arnas aparatuarekin partekatzen du digestio-aparatua. Elikagaiak hestegorrira doaz eta epiglotisa bertan dago.
Urdaila eta Hesteak
- Urdaila: Hestegorria eta heste meharra lotzen ditu bi zuloen bidez.
- Heste meharra: Mantenugai organiko gehienak xurgatzen dira. Heste-biloen bidez odol-zirkulaziora pasatzen dira.
- Heste lodia: Urdaila eta heste meharra lotzen ditu. Tolestura asko ditu eta linfa zein odol-kapilarrez inguratuta dago. Ura eta gatz mineralak xurgatzen dira eta gorotzak sortzen dira.
Pankrea eta Hondakinak
Pankrea: Entzima ugari ditu; gantzak digeritu eta gatz azidoak zein babesteko substantziak bihurtzen ditu.
Libratzea: Heste lodian sortzen diren gorotzak organismoak digeritu eta xurgatu ezin izan dituen hondakinak dira.
Arnas aparatua
Arnasbideak eta Gas-trukea
Arnasbideak: Hodi-multzoak dira, airea biriketara eramaten dutenak.
Gas-trukea: Birika-albeoloetan eta ehunetan gertatzen da, difusio bidez. Gasek mintz zelularrak zeharkatzen dituzte kontzentrazio handiko tokitik txikiko tokira.
Arnasgora eta Arnasbehera
- Arnasgora: Saihetsak igotzen dituzten muskuluak eta diafragma uzkurtzean gertatzen da. Kaxa torazikoa zabaldu eta airea sudurretik sartzen da, epeldu eta hezetuz.
- Arnasbehera: Saihetsak altxatzen dituzten muskuluak lasaitzean gertatzen da. Kaxa torazikoaren bolumena txikitu, birikak estutu eta airea modu pasiboan kanporatzen da.