Barne Migrazio Mugimenduak Espainian: Sarrera eta Garapena
Barne Migrazio Mugimenduak: Sarrera
Migrazioak arrazoi sozial edo ekonomikoak direla eta pertsonen lekualdatzeak dira. Termino hauek bereiz daitezke:
- Emigrazioa: Biztanleria bere jatorrizko lekutik irtetea.
- Immigrazioa: Biztanleria helmuga batera iristea.
- Migrazio-saldoa: Immigrazioaren eta emigrazioaren arteko balantza.
Migrazioek eragin handia izan dute Espainian, eta oraindik ere biztanleriaren ezaugarrien baldintzatzaile dira. Barne migrazioak herrialde baten mugen barruan gertatzen diren biztanleria-mugimenduak dira. Bi motatakoak izan daitezke: migrazio tradizionalak eta gaur egungoak.
1. Barne Migrazio Tradizionalak
a) Ezaugarriak:
- XIX. mendearen azken herenean izan ziren, krisi ekonomiko baten tartean.
- Emigratu zutenen asmoa lana lortzea zen batez ere.
- Migrazio bolumena oso handia izan zen (11 milioi pertsona baino gehiago migratu zuten).
- Herritik hirira migratu zuten, hau da, landatik industriara.
- Emigratu zuten pertsona gehienak kualifikaziorik gabeko gazteak ziren.
b) Barne-migrazio korronte tradizionalak:
Urte-sasoiko edo aldi baterako migrazioak
XIX. mendearen azken herenean izan ziren nagusiki, eta migratzaileen asmoa itzultzea izaten zen. Batzuetan, landa oso gutxi mekanizatuta zegoen nekazaritza-lanak egiteko (uzta-biltzea, mahats-biltzea, oliba-biltzea). Bestetan, urte-garaietan hirirako lan gutxiago zegoen; lanak egiteko eraikuntzan, industrian edo zerbitzuetan, adibidez.
Nekazarien exodoa
XIX. mendearen azken herena eta 1975 artean izan zen. Landa-eremuetatik hiri-eremuetarako migrazioa gertatzen da. Arrazoiak lana eta diru-sarrera handiagoak lortzea ziren, osasuna, kultura, aisia-maila hobea eta askatasun pertsonala aurkitzearekin batera. Lehenik Kataluniako, Euskal Autonomia Erkidegoko eta Madrilgo alderdi industrialetara abiatu ziren.
Exodoan bost etapa bereiz daitezke:
- XIX. mendearen amaiera eta 1930 artean: Nekazarien exodoa neurrizkoa izan zen. Arrazoiak: eskulana soberan egotea; mahastizaintza eta ardogintza-eremuei eragin zien filoxeraren krisia; labore-lurrak mekanizatzeari ekitea; lanpostuak eskaintzen zituzten herri-lanen gorakada (Riveraren diktaduran nabaritu zen). Kate moduko migrazioa zegoen: landaguneetatik hiriburuetara, gero, probintzia industrializatueneko hiri handietara joateko (bereziki Madrilen eta Bartzelonan).
- 1931 eta 1950 artean: Nekazarien exodoa neurrizkoa izan zen. Arrazoiak: 30eko hamarkadako krisi ekonomikoa, Gerra Zibila eta Gerraostea. Etapa horretan arazo batzuk jasan ziren: hirien hornidura-arazo larriak eta industriak lan-eskaintza murriztu izana. Batez ere, frankismoak landako biztanleria landa-eremuetan geratzea sustatu zuelako.
- 1951 eta 1975 artean: Nekazarien exodoak goia jo zuen. Arrazoiak: hazkunde demografikoa; nekazaritza tradizionalaren krisia (mekanizazioak eragindakoa); garapen-planen ondoriozko industriaren loraldia; eta turismoaren booma. Exodoa hiri handietarakoa izan zen nagusiki, eta horren ondorioz, biztanleria asko hazi zen Madrilen, Ebro eta Mediterraneoko probintzietan eta Balear eta Kanaria uharteetan.
- 1975etik aurrera: Nekazarien exodoak murriztu ziren. Krisiarengatik, migrazio-saldo positiboa murriztu zen. Lehen emigrazio-eremuak zirenetan irteerak murriztu ziren, eta horrekin batera, horien migrazio-saldoa murriztu zen emigranteak itzultzean.
c) Barne-migrazio tradizionalen ondorioak:
- Demografiaren arloan: Barrualdea hustea eta periferian eta Madrilen dentsitate handiak egotea.
- Egituran (sexuaren arabera): Maskulinitate-indizea handitu eta familia berriak sortu.
- Adin-egituran: Landaguneetan biztanleria zahartu eta hirietan, berriz, gaztetu (emigranteak gazteak izan ohi direlako).
- Ekonomiaren arloan: Migrazioek baliabide gutxiago ekarri zituzten landa-eremuetara, jende gaztea eta gaituena joatean produktibitatea eta errendimendua jaitsi egin baitziren. Hirietan, immigrazio masiboak arazoak eragin zituen lurzoruari, etxebizitzari, zirkulazioari, ekipamenduei eta zerbitzuei lotuta.
- Arlo sozialean: Emigranteak balio tradizionaleko landa-komunitate batetik gizarte hiritar eta lehiakor batera lekualdatu ziren.
- Ingurumenaren arloan: Hiri handietan, immigrazio handiak hainbat arazo ekarri zituen (atmosferaren kutsadura, zarata eta hondakinak).
2. Gaur Egungo Barne Migrazioak
a) Ezaugarriak:
- 1975eko krisitik gaur arte izan dira.
- Migrazioaren bolumena jaitsi egin zen 1975etik 1985era. Ordutik bizkortu egin da eta gaur egun oso handia da.
- Migrazioaren kausak askotarikoak dira: enplegua, etxebizitza, ikasketak, etab.
- Emigratzen duten pertsonak ere askotarikoak dira: adinean, prestakuntzan eta jatorrian.
- Migrazio-korronteak norabide ugarikoak dira: irteera-eskualdeak eta helmuga-eskualdeak ere askotakoak dira, eta emigrantearen probintziaren edo autonomia-erkidegoaren barruan nahiz beste batzuetan egon daitezke.
b) Gaur Egungo Barne Migrazio Korronteak:
Migrazio Korronte Motak
- Laneko migrazioak: Enpleguarekin lotuta daude. Landa gune atzeratuetatik, gainbeheran dauden hiri industrializatuetatik eta hiriguneetatik datoz.
- Itzulerako migrazioak: Biztanleria jatorrizko emigrazio-eremuetara itzultzean gertatzen da. Ohikoenak, urte batzuetarako lekualdatzen diren emigranteak dira.
Migrazio-fluxuetan izan diren aldaketak
Beste herrialdeetako migrazioek garrantzia galdu dute, migrazio-saldoak eraginez:
- Saldo positiboak: Adibidez, Toledok, Guadalajarak, Madrilek eta Kantabriak dituzte. Emigrazio-probintziak izanik, hiri handietatik ekonomia-jarduerak eta biztanleria hartzen dituztelako batik bat.
- Saldo negatiboak: Adibidez, Bartzelonak duena. Biztanleria urria dutelako gertatzen da, batez ere periferian daudelako, jarduera tradizionalak nagusitzen direlako, irisgarritasun-arazoak dituztelako, edo ekonomia-jarduerak beste lurralde batzuetara mugitzen direlako.
- Saldo aldizka positiboak eta negatiboak: Adibidez, Kantabriarena. Horietan, krisiak direla eta jendea beste eskualde batzuetara emigratzen du, eta krisia leuntzen denean, beren herrialdeetara bueltatzen dira.
Udalerrien arteko migrazioak aldatu egin dira. Hiri-udalerri txiki eta ertainek eta landa-udalerriek barne-saldo positiboak dituzte. Eta, hiri handiek eta probintziako hiriburuek, berriz, saldo positibo horiek murriztu dituzte, kasu batzuetan, saldo negatiboak izateraino. Horren arrazoiak dira ekonomia-jarduera, biztanleria eta landa-garapenerako politiken eragina.
c) Gaur Egungo Barne Migrazioen Ondorioak:
- Laneko migrazioek desoreka demografiko eta ekonomikoak sortzen dituzte herrialdeen, autonomia-erkidegoen eta probintzien artean.
- Etxebizitzarekin lotutako hiri-migrazioek eremu igorleen zahartzea eta kanpoalde hartzaileetan biztanleria haztea eragiten dute, horrek ekipamenduz eta zerbitzuz hornitzeko premia sortuz.
- Emigranteen itzulerako migrazioek erretiratuak hartzen dituzten eremuak zahartzea eta gazteenek negozio edo jarduera berriak sortzea eragiten dute; bestela emigrante izan litekeen biztanleriaren zati batek bertan geratzeko hautua egin dezake.
- Lanarekin eta ikasketekin lotura duten mugimenduek zirkulazio-arazoak sortzen dituzte hiri handietako sarbideetan, bereziki mugimendu gehiegi dagoen orduetan.