Pertsiarren Manifestua (1814)

Kokapena

Testu mota

Testu mota: Dokumentua lehen mailakoa da, kolektiboa. 69 diputatuk Fernando VII.ari idatzi zioten, egoerari irtenbide bat bilatu nahian.

Tokia

Tokia: Pertsiarren Manifestua Madrilen sortu zen, 1814ko apirilaren 12an, Independentzia Gerra amaitu eta gutxira. Frantsesek penintsula utzi eta Valençayko Ituna sinatu ondoren, Fernando VII.ari tronua itzuli zioten, absolutismoa berrezarriz.

Egilea

Egilea: Dokumentu honen egileak Gorteetako diputatuen heren bat (69 diputatu) osatzen zuten taldea dira.

Hartzailea

Hartzailea: Pertsiarren taldeak idatzitako testuaren hartzailea Fernando VII.a zen. Dokumentua publikoa zen, ez ofiziala, eta nazio mailakoa.

Testuaren analisia

1. Azterketa literala

Terminoak

Jauna: Fernando VII.a, une horretan berriz ere Espainiako errege zena.

Monarkia absolutua: Erregeak hiru botereak (legegilea, betearazlea eta judiziala) bere eskuetan biltzen dituen sistema politikoa.

Gorteak: Bi ganberako erakundea, Senatuak eta Diputatuen Kongresuak osatua.

Konstituzioa: 1812ko Cádizko Konstituzio liberala.

2. Edukiaren deskribapena

Testu honen ideia nagusia erregeari Erregimen Zaharreko egituretara itzultzeko eskatzea da. Testua idazteko arrazoi nagusiak bi dira:

• Erregea gatibu egon zen bitartean, herria anarkia eta kaosean egon zela.
• Monarkia absolutuaren beharra zegoela, ordena berrezartzeko.

Testua testuinguruan jartzea

Frantsesen porrotaren ondorioz, penintsulatik ihes egin zuten. 1814ko martxoaren 24an Fernando VII.ak muga zeharkatu zuen. Herriak sekulako harrera egin zion. Noblezia eta kleroa, ordea, haserre zeuden, haien eskubideak galdu zituztelako.

Testuaren garrantzia

Fernando VII.ak ideia absolutistak bultzatzen zituenez eta absolutismoaren aldekoa zenez, ez zuen Cádizko Konstituzioa begi onez ikusi. Espainiara itzuli zenean, gertatutakoaren berri eman zioten. Pertsiarren Manifestuak absolutismoa berrezartzeko eskatu zion, eta berak baiezkoa eman zuen, beti nahi izan zuena lortuz. Horrela hasi zen Seiurteko Absolutista (1814-1820). Horren ondorioz, besteak beste, Inkisizioa berrezarri zuten.