Nietzscheren Filosofia: Jainkoa, Bizitza eta Moralaren Kritika
Jainkoaren eta Moral tradizionalaren kritika nietzschearra
Testu honek Jainkoaren ideiaren eta bizitzarekin duen harremanaren ikuspegi kritikoa aurkezten du. Nietzscheren arabera, Jainkoaren kontzepzioak beldurgarria, kaltegarria eta mingarria den guztia biltzen du, bizitzaren beraren aurka eginez. Hori dela eta, arima hilezkorraren ideia baztertzeko beharra planteatzen da, kontzeptu horrek gorputzaren eta oraingo bizitzaren balioa gutxiesten baitu.
Ikuspegi horretatik, teologoak gizateriaren gidari dekadenteak izan dira, eta, ondorioz, haiek sustatutako balio guztiak kaltegarriak bihurtu dira. Morala, pertsona ahulen ezaugarri gisa, teologoek bizitzaz mendekatzeko eta gizaki indartsuen aurka egiteko asmatu dute.
Oinarrizko Kontzeptuak
Bizitza
Nietzscheren ustez, bizitza bera da bizitzera bultzatzen gaituen berezko indar boteretsua. Batzuetan, modu irrazionalean jokatzera eramaten gaitu, gure emozioek eta desioek gidatuta. Beti presente dagoen eta etengabe aldatzen den errealitate bakarra da. Nietzschek bizitza "dionisiarra" bizitzearen garrantzia azpimarratzen du, hau da, bizitzaz bete-betean gozatzea, gizartearen arauen arabera zer dagoen ongi edo gaizki gehiegi kezkatu gabe. Eguneroko kezketatik askatzea eta uneaz gozatzea da helburua.
Arima
Filosofoarentzat, "arima" terminoak ez du esanahi bera erlijio tradizionalean bezala. Ez da zerbait hilezkor edo espirituala. Aitzitik, gu garen guztia da: gure grinak, sena eta pentsamenduak. Nietzschek kritikatzen du batzuek arimaren ideia aitzakia gisa erabiltzen dutela mundu honetan benetan garrantzitsua denari ez heltzeko. Haren ustez, arima hilezkor batean gehiegi zentratzeak hemen eta orain erabat bizitzea eragozten du.
Jainkoa
Testuaren arabera, Jainkoaren ideia gizakia mugatzen duen kate bat da. Bizitzaren kontzeptuaren aurkakoa da, jendeari nahi bezala bizitzea galarazten diolako. Gainera, moralki zuzenak direla diotenak kritikatzen ditu, hipokritak direla eta beren arauak betetzen ez dituztela argudiatuz. Benetakoak izateko, norberaren iritziak adieraztera ausartu behar garela iradokitzen du, ohikotzat jotzen denaren gainetik egoteko asmoarekin.
Teologoa
Teologoak moralaren jatorria aztertzen dutenak dira, baina Nietzscheren ikuspegitik, pertsona ahulak eta esklabuak dira, besteek inposatutako morala jarraitzen baitute. Haien ezaugarri nagusiak honako hauek dira:
- Hipokritak dira: predikatzen duten moralaren aurka pentsatzen eta jokatzen dute.
- Bizitza mugatzen dute: haien moralak gizakiak nahi duena ez egitea eragiten du, bizitza xume eta otzan batera kondenatuz.
- Jaunen moralaren aurkakoak dira: haien balioak nobleen, boteretsuen eta indartsuen aurka doaz.
Moral horri kontrajartzen zaio jaunen morala, zeinak bizitza xumetik ateratzeko eta norberaren balio propioak ezartzeko indarra ematen baitu, supergizakia izateko bidean.