Klase Soziala: Posizio Kontrajarriak eta Esplotazio Anitzak (Wright)
2. Posizio Kontrajarrietatik Esplotazio Anitzetara (Wright)
- Ekoizpen prozesuko harreman sozialetatik abiatuz, Wright-ek klase soziala azaltzen du, posizio kontrajarrien eta esplotazio anitzen ikuspuntutik.
- Burgesiak kontrolatzen dituen hiru kontrol mota bereizten ditu:
- Jabetza ekonomikoa
- Prozesu produktiboaren ordena
- Autoritatea
- Kontrola ez duena: proletargoa da.
- Ez du argi uzten zer gertatzen den prozesu produktiboaren ordenaren kontrola dutenak baina jabetza ekonomikoaren kontrola ez dutenekin, adibidez: enpresarioa.
- Wright-ren arabera, posizio kontrajarriak sortzen dira:
- Klaseen arteko egoera kontraesangarriak daude.
- Ekoizpen modu kapitalistaren baitan, egoera kontrajarri batzuk bereizten ditu, adibidez zuzendariak (burgesia) eta gainbegiratzaileak (langileak).
- Merkatari ekoizpen-modu arruntaren eta kapitalistaren artean dauden egoera kontraesjarriak agerian uzten ditu (enpresa buru erdi txikiak eta enplegatu erdi autonomoak).
- Lau kontrol maila ezberdin bereizten ditu: osoa, partziala, gutxiengoa eta nulua.
- Lau kontrol mota hauek egoera kontraesangarriak bereizi ahal izateko ezartzen ditu: goi mailako buruzagiak, erdi mailako buruak, teknokratak eta langile buruak.
- Kontuan izanda ekoizpenarekin zer ikusirik ez duten pertsonak daudela, klase posizioa interes klaseen bidez definitzea proposatzen du.
- Langile klasearen ezaugarriak definitu zituen:
- Kapital, kapital fisiko ezta lan indarraren kontrolik ez.
- Beraien familia eta egindako ibilbidearengandik klase hori.
- Baztertu posizio bat dute erabakien inguruan zein haien ideologia sortzerakoan.
Esplotazio Anitzak:
- Esplotazioa: modu bat aztertzeko errenta la kontsumo desberdintasuna.
- Esaten da aberatsek behartsuak esplotatzen dituztela, aberasten baitira besteen kaltearen truke, pertsona batzuek enplegu bat baino gehiago -haurrak, adibidez-, ez daude ekoizpen prozesuaren barnean. Horregatik, Marxen ikuspegia kritikatzen du, klase sozialak ezin direlako modu estatikoan aztertu, mugikortasun soziala hartu behar da kontuan.