Hirugarren Karrera Armamentistikoa eta Errusiako Iraultzak (1905-1917)
Hirugarren karrera armamentistikoa
"Paz armada":
- Armada militarren efektiboak bikoiztu ziren.
- Derrigorrezko soldadutza.
- Armamentuen hobekuntza: Iraultza industriala.
- Iritzi publikoaren kontzientziazioa.
- Propaganda belizista eta nazionalista.
Ezaugarriak
- Lehen gerra totala.
- Arma berri oso hilgarriak.
- Gerra-ekonomia: industria gerraren zerbitzura.
- Biztanleria zibila bonbardaketek kaltetua; arrazoibide-txartelak (emakumeak eskulan gisa).
- Zor publikoaren igorpena.
- Beste herrialde batzuen maileguak: AEB.
- Barne-propaganda (nazionalista) eta kanpo-propaganda (etsaiaren moralaren higadura).
Bakerako itunak
Proposamenak:
- Diplomazia sekretuaren bertan behera uztea.
- Nabigazio eta merkataritza askatasuna.
- Independentzia eskubidearen aitorpena.
- Armamentuaren murriztapena.
- Nazioen Elkartearen sorrera.
Errusiaren egoera XX. mende hasieran
- Inperio pluraniziona.
- Zarraren autoritarismoa.
- Erreformak.
- Industrializazio prozesu mugatua.
- Gizarte-aldaketak.
- Zarismoaren aurkako oposizioa (Lenin nabarmentzen da).
1905eko iraultza
Kausak:
- Ekonomia-egoera txarra.
- Nekazaritza-erreformen porrota.
- Proletariadoaren lan-baldintza txarrak.
- Errusiaren porrota Japoniaren aurka (1905).
Garapena: Negu-Jauregiaren aurrean egindako manifestazioa: Igande odoltsua.
Erreformen porrota
- Erreforma mugatuak.
- Zarrak botere handiak mantentzen ditu.
- Dumen faseak.
- Nekazaritza-erreforma (1906).
- Errepresio politikoa.
- Zarra kamarilla politiko batez inguratzen da: Rasputin.
- Lehen Mundu Gerra.
1917ko iraultza
Otsailaren iraultza:
- Beste hiri batzuetara zabaldu zen. Errepresio militarra egun batez iraun zuen; azkenean, armadak greba-egileekin bat egin zuen.
- Zarra abdikatu zuen. Aldi baterako gobernuak erreformak proposatu zituen:
- Amnistia politikoa.
- Askatasun indibiduala.
- Nekazariei lurrak emateko promesa.
- Sufragio unibertsala eta errepublika.
- Finlandiaren eta Poloniaren independentziaren aitorpena.
Arazoak:
- Erreforma gehienak ez ziren bete.
- Mundu Gerra osoa.
- Armada kontrolik gabe.
- Krisi sukarrak.
- Bolxebikeen aurkako krisia.
Urriko iraultza: Kornilov jeneralaren estatu-kolpearen ostean, bolxebikeek botere gehiago lortu zuten.
- Estatu-kolpea: Sobietar Estatuaren sorrera (Herriaren Komisarioen Kontseilua).
- Dekretuak: lurrarena eta bakearena.
- Botereko erreformak:
- Prentsaren kontrola eta zentsura.
- Cheka poliziа.
- Lan-erreformak.
- Erreforma politikoak.
Proletariadoaren diktadura ezarri zen (alderdi bakarra: KOMUNISTA).
Gerra zibila.