Haurdunaldia, jaiotza eta laguntza bidezko ugalketa: laburpena
Laburpena
Dokumentuak haurdunaldiaren hainbat etapa azaltzen ditu: enbrioiaren habiaratzea, plazentaren garapena eta jaiotza, bere hiru faseekin. Gainera, ugalketa-arazoei aurre egiteko laguntza bidezko ugalketaren teknika nagusiak azaltzen ditu, hala nola intseminazio artifiziala eta FIVTE.
Funtsezko puntuak
- Enbrioia umetokian sartzen da eta han habiaratzen da, adar txiki batzuk aterata.
- Plazenta umetokian habiaratzean sortutako adarkadurak garatuz sortzen da, enbrioia elikatzeko.
- Plazenta enbrioiari zilbor-hesteaz lotuta dago, gaiak garraiatzeko.
- Jaiotza hiru fasetan banatzen da: dilatazio fasea, egozte fasea eta plazenta botatzea.
- Dilatazio fasean umetoki-lepoa zabaldu eta zaku amniotikoa urratzen da (urak botatzea).
- Intseminazio artifizialean semena emakumearen bide genitaletan sartzen da.
- FIVTE teknikan obuluak laborategian ernaltzen dira eta enbrioiak transferitzen dira 48-72 orduren buruan.
Habiaratzea: Enbrioiaren ezarpena
Behin umetokira iritsita, enbrioia endometrioan sartuko da eta han ezarriko da.
Enbrioiari adar txiki batzuk aterako zaizkio, eta haren bilgarria umetokira atxikita geratuko da. Prozesu horri habiaratze esaten zaio.
Plazentazioa: Plazentaren garapena
Umetokian habiaratzean sortu diren adarkadurak garatuz joango dira, harik eta enbrioia elikatzeko organo berri bat sortzen den arte: plazenta.
Plazenta enbrioiari lotuta dago, soka baten antzeko egitura baten bidez; egitura horri zilbor-hestea deritzo, eta gaiak garraiatzeaz arduratzen da.
Jaiotza: Haurdunaldiaren amaiera
Bederatzi hilabete igaro ondoren, haurdunaldia amaitzen da. Jaiotza hiru fase nagusitan banatzen da:
Jaiotza-faseak
Dilatazio fasea
Faserik luzeena da. Umetokiko paretaren bat-bateko uzkurdurekin hasten da. Uzkurdurek umekia umetokira iristerakoan bultzatzen dute, eta umetoki-lepoa zabaldu eta dilatatu egiten da. Presioa eginez, zaku amniotikoa urratu eta haren edukia kanpora irteten da. Horri urak botatzea deritzo.
Egozte fasea
Hogeita hamar minutuko iraupena izan ohi du. Uzkurdurak gero eta luzeagoak dira eta umea kanporantz eramaten dute. Umea kanporantz irteten denean, medikuek zilbor-hestea moztuko dute, eta negar egingo dio umeari arnas aparatua aktibatzeko.
Plazenta botatzea
Umetokia uzkurtzen hasiko da berriro. Uzkurdura horien ondorioz, plazenta umetoki-mukosatik askatu eta kanpora irteten da.
Haurdunaldiaren osasun-kontrola
Medikuek ekografiak egiten dituzte, umekiaren jarrera eta hazkunde-maila ikusteko. Ekografiak gorputzaren barrualdeko irudiak dira eta ultrasoinuen bidez lortzen dira.
Laguntza bidezko ugalketa
Ugalketa-arazoak dituzten bikoteei laguntzeko hainbat teknika daude:
Intseminazio artifiziala
Gizonari ateratako semena emakumearen bide genitaletan artifizialki sartzean datza.
FIVTE (In vitro ernalketa eta enbrioi transferentzia)
Laborategietan, obuluak espermatozoideez ernaltzean datza. Prozesuak hainbat urrats ditu:
Obuluak erauzteko prozesua
Obuluak obulutegitik ateratzen dira.
Obuluak ernaltzea
Aukeratutako obuluak semenaz ernaltzen dira.
Enbrioiak transferitzea
Obuluak ernaldu zirenetik 48-72 ordu igarota, emaitza aztertu eta ernaldutako obuluetatik aurrera egiteko aukera gehien dutenak hautatzen dira.
Deskargatu
PDF Word HTMLOhiko galderak
Zer da habiaratzea?
Enbrioia umetokian sartzen den eta bertan atxikitzen den prozesua da. Enbrioiari adar txiki batzuk ateratzen zaizkio eta haren bilgarria umetokira lotuta geratzen da.
Zer da plazenta eta zer egiten du?
Plazenta enbrioia elikatzeko sortzen den organo berria da. Zilbor-hestearen bidez enbrioiari lotuta dago eta gaiak garraiatzeaz arduratzen da.
Zer da FIVTE?
In vitro ernalketa eta enbrioi transferentzia da. Laborategian obuluak espermatozoideez ernaltzen dira eta, ondoren, aukeratutako enbrioiak transferitzen dira.
Frogatu zeure burua
Berrikuspen-txartelak
Sakatu txartel bat erantzuna ikusteko.
Testa
AA bidez dokumentutik sortutako galderak: egiaztatu erantzunak testuarekin.