Gastu Lehentasunak eta Aseguru Kontratuak: Gida Praktikoa
Gastu Lehentasunak Ezartzea
3 Gastu Mota Bereizten Dira:
- Nahitaezko Gastu Finkoak: Ezin dira ordaindu gabe utzi eta haien zenbatekoa normalean ez da aldatzen. Adibidez: hipoteka, alokairuak, maileguak.
- Beharrezko Gastu Aldakorrak: Murriztu ahal dira, baina ezin dira guztiz kendu. Adibidez: janaria, arropa, fakturak (telefonoa, argindarra).
- Beharrezkoak Ez Direnak: Egin gabe utz daitezkeenak dira. Adibidez: opariak, oporrak, etxetik kanpo jatea, aisia (zinea, futbola).
Aurrezteko Aholkuak
Aurrezteko, beharrezkoak ez diren gastuak kentzen dira. Beharrezko ez diren gastuak kenduta, diru gehiago gelditzen zaigu nahitaezko gastu finkoetarako. Hauek ordaindu gabe uzteak ondorio hauek ekartzen ditu:
- Zorra Handitzea: Gastu horiek ez ordaintzeak berandutza-interesak sortzen ditu eta zorra handitzen da.
- Epaiketei edo Auziei Aurre Egitea: Zor duguna erreklamatzen badigute, auzitan bukatu dezakegu.
- Enbargoak edo Jabetzak Galtzea: Ordaindu gabeko zorrei aurre egiteko, gure ondasunak galdu ditzakegu.
- Kreditu-historia Okertzea: Zorrak ordaindu gabe baditugu, berankorren zerrendan sar gaitezke, eta hori kaltegarria da etorkizunean beste maileguak lortzeko.
Negoziatu Hartzekodunekin
Arazoak baditugu ordaintzeko, hoberena hartzekodunekin negoziatzea da, akordio batera iristeko bi arrazoi hauengatik:
- Hartzekodunei gastuak sortzen dizkielako eta denbora asko igaroko da dirua berreskuratu arte.
- Irudi txarra ematen duelako.
Aseguru-kontratua
Aseguruetako Terminoak
- Prima: Aseguruaren prezioa da.
- Poliza: Kontratuaren baldintzak jasotzen dituen dokumentua da.
- Aseguratzailea: Aseguru-etxea da.
- Aseguratua: Aseguruan aurreikusitako arriskuan dagoen pertsona da.
- Hartzailea: Asegurua kontratatzen eta prima ordaintzen duen pertsona da.
- Onuraduna: Kontratuan hitzartutako kalte-ordaina jasotzen duen pertsona da.
- Aseguratutako Kopurua: Ezbeharra gertatuz gero ordainduko den gehienezko kalte-ordaina da.
- Ezbeharra: Polizan aurreikusitako gertaera, aseguratzaileak bere betebeharrak betetzea dakarrena.
Pertsona-Aseguruak
- Bizitza Asegurua: Pertsonen bizitzetan izaten diren zenbait gertaeren ondorio ekonomikoak leuntzeko kontratatzen dira. Aseguratzaileak hitzartutako diru-kopurua ordaindu behar izaten dio onuradunari, aseguratua hiltzen bada.
- Beste Pertsona-Aseguru Batzuk: Gorputz eta osasun egoerari eragiten dioten zenbait egoerari lotutako gastuak estaltzen dituzte.
Kalteen Aurkako Aseguruak
- Etxebizitza Asegurua: Etxeko kalte materialak estaltzen ditu.
- Motordun Ibilgailuen Nahitaezko Asegurua: Gidariak beste pertsona batzuei (hirugarrenei) eragindako kalteak estaltzen ditu.
- Erantzukizun Zibileko Asegurua: Aseguru horren helburua pertsonen ondarea babestea da, hirugarrenei sor dakizkiekeen kalte-galeren erantzukizunagatik.