Frantziako Iraultzaren Erradikalizazioa eta Amaiera
2.4. Asanblea Legegilea (1791-1792)
1791ko urrian hauteskundeak egin ziren, Asanblea Legegilea ezarriz, nobleziaren eta kleroaren aurka.
Pribilegiatu askok atzerrira emigratu zuten, iraultzaren aurka konspiratzeko asmoz.
Europako gainontzeko monarkiak kezkatu ziren. Austriak eta Prusiak Frantziaren aurkako gerra deklaratu zuten 1792ko apirilean.
Erreforma horiek motz geratzen ziren.
Iraultzaile erradikalak (Jakobinoak, sans-culotte-en babesarekin) Tuilerietako jauregiari eraso zioten eta Monarka kargutik kendu zuten. Asanbleak hartu zuen haren lekua, eta horrek Errepublikaren hasiera ekarri zuen.
2.5. Girondinoen Konbentzioa (1792-1793)
1792an matxinada bat egon zen. Ondorioz, hauteskundeak egin ziren eta beste Asanblea bat sortu zen: Konbentzio Nazionala, monarkia abolitu zuena.
Konbentzioko talde indartsuena Girondinoak ziren (errepublikano moderatuak), eta hasieran haiek kontrolatzen zuten Konbentzioa. Jakobinoak eta Menditarrak ziren erradikalagoak.
Konbentzioak traizioa leporatu zion Luis XVI.ari eta 1793. urtean gillotinaz hil zuten.
Horri erantzuteko, Europako gainerako potentziek Lehen Koalizioa eratu zuten eta gerra deklaratu zioten Frantziari. Ondorioz, Iraultza erradikalizatu zen.
2.6. Menditarren Konbentzioa eta Izualdia (1793-1794)
Sans-culotte-ek estatu kolpe bat eman zuten Girondinoen aurka. Ondorioz, Menditarrek lortu zuten boterea, Robespierre gidari zutela.
Konstituzio demokratikoa onartu zen. Baina Robespierrek botere guztiak hartu zituen eta diktadura bat ezarri zuen.
Izualdia ezarri zen:
Kanpoko mehatxu militarrei eta barneko iraultzaren aurkako mugimenduei aurre egiteko.
Edonor auzipetu zitekeen eta gillotinaz hiltzera zigortu (50.000 pertsona exekutatu zituzten).
Robespierrek neurri hauek hartu zituen: Prezio maximoak ezarri zituen, Soldatak mugatu zituen eta egutegi iraultzaile bat ezarri zuen.
Babesa galdu zuen, eta moderatuek Robespierre eta bere jarraitzaileak atxilotu eta gillotinaz hil zituzten.
2.7. Direktorioa eta Iraultzaren Amaiera (1795-1799)
Beste diktadura bat ez ezartzeko, gobernu moderatu bat eratu zuten. 1795eko Konstituzioan onartu zen:
Nazioaren subiranotasuna.
Errolda sufragioa.
Botere banaketa.
Hainbat konspirazioei aurre egin zieten.
Erregezaleak matxinatu ziren, Borboien dinastia berrezartzeko asmoz. Matxinada hura Napoleon Bonapartek zapuztu zuen.
Napoleonek, burgesiaren babesarekin, Brumaireko estatu kolpea eman zuen (1799ko azaroaren 9koa) eta Kontsulatua ezarri zuen.
Hiru pertsonak hartu zuten boterea: Napoleon, Ducos eta Sieyès.
