Fotosintesia: Faseak eta Elektroi-Garraioa

Fotosintesia

Fotosintesiaren ekuazioa hau litzateke:

H₂O + CO₂ —argia→ O₂ + CH₂O

• Ur-molekula H-emaile gisa jarduten du, argi-energiari esker uraren fotolisia gertatzen delarik.
• CH₂O hori karbohidrato baten aitzindaria litzateke.

Fotosintesia bi fasetan egiten diren erreakzio konplexuen bidez burutzen da:

1. Fase argia

• Argia dagoenean soilik gertatzen da.
• Tilakoideetan gertatzen da.
• Pigmentu fotosintetikoek argi-energia energia kimiko bihurtzen dute (ATP zein NADPH).
• Uraren fotolisia gertatzen da, oxigenoa askatuz.

2. Fase iluna

• Kloroplastoetako estroman gertatzen da.
• Ez du argi beharrik. Fase argian lortutako energia eta ahalmen erreduzitzailea (NADPH) erabiltzen du.
• CO₂ molekulen erredukzioa egiten da, glukosa eta beste molekula organiko batzuk lortzeko.
• Calvinen zikloa ere deritzo bide metabolikoari.

Fotoi batek fotosistemako edozein pigmentutan eragiten duenean, haren elektroietako bat goragoko energia-maila batera igaroarazten du (kitzikatu); pigmentua bizkortuta dagoela esaten dugu.

Fotosistemetan bi egitura bereizten dira:

1. Antena molekula izeneko pigmentu kopuru handiak. Funtzioa: fotoiak hartzea eta elektroiak kitzikatzea (pigmentuak bizkortzea ere deritzo).
2. Erreakzio-zentroa: Bertan diana-klorofila izenekoa dago; bertara antena molekuletan lortutako elektroien kitzikadura transferituko da. Berau izango da elektroi-emailea, NADP⁺ erreduzituko duena.

Funtsean, fotosintesiaren fase argian, fotosintesian zeharreko elektroi-garraioa dago, H₂O-tik NADP⁺-ra.

Elektroi-garraio hori egiteko I. eta II. fotosistemek hartzen dute parte, bertako pigmentuek harturiko argi-energia erabiltzen da.

3.2. Elektroien garraio ez-ziklikoa

Hiru pausutan ematen da:

1. NADP⁺-en erredukzioa NADPH-ra

• I. fotosistemako pigmentuak bizkortu eta diana-pigmentuak elektroiak ematen dizkio NADP⁺-ri, berau NADPH-ra erreduzituz.
• Beraz, PS I elektroi faltan geratzen da.

2. PS I-ek lagatako elektroia berreskuratzea PS II-tik

• PS I-k galdutako elektroiak PS II-k pasako dizkio. Horretarako, argi-energiak bizkortutako pigmentuek bertako diana-klorofila elektroi-emaile bihurtzen dute.
• Orain, PS II bera da elektroi faltan geratzen dena.

3. PS II-ak emandako elektroia berreskuratzea uraren fotolisiari esker

• PS II-ak uraren fotolisiaren bitartez berreskuratzen ditu galdutako elektroiak.