Filosofia Gaur: Jakintza Kritikoaren Garrantzia
Filosofia Gaur Zertarako?
Filosofia jakintza kritiko edo zorrotza da eta inoiz baino beharrezkoa da.
- Errealitatearen alderdi banaz arduratzen diren jakintza positiboak integratu eta baloratu egin behar dira.
- Jakintza arrunta aurreiritziz eta dogmatismoz josita dago.
- Jakintza positiboek ez dute natura eta gizarte errealitateari buruzko haien aurreiritzi zalantzak jartzeko tresnarik.
Filosofia-Mitoa/Erlijioa/Literatura
- Mito/Filosofia:
Berdin: helburu bera; errealitatea osotasunean azaltzea.
Desberdin: pentsamolde desberdinak; mitoak → antropomorfoa eta erakusten duen errealitatea arbitrarioa. Filosofia arrazoimenean oinarritzen da eta ez ditu pentsamolde mitikoaren ezaugarriak.
- Literatura/Filosofia:
Berdin: hitzaren bidez adierazi.
Desberdin: literatura imaginazioan oinarritzen da eta filosofia arrazoimenean. Literatura errealitateren imitazioa da eta alegiazko pertsonaia eta egoerak asmatzen ditu. Filosofiaren argudiaren bidezko erantzunak, soluzioak eta diskurtzo sistematikoak sortzen ditu.
- Erlijio/Filosofia:
Berdin: erlijioaren eta filosofiaren gai batzuk berdinak dira.
Desberdin: erlijioak zalantzarik gabeko onartutako egietan oinarritzen da (dogmetan) eta filosofiak ez du ezer onartzen aurretik eztabaidatu gabe.
Metodo Hipotético-Deduktiboaren Urratsak:
a) Gertakerei behatzea: ebatzi gabeko arazo bat planteatzen da behaketa oinarri hartuta eta ondoren hipotesia ematen da.
b) Hipotesiak matematikoki formulatu: enpirikoki frogagarriak direnak dedukzitzen dira.
c) Hipotesietatik ondorioak ateratzea, bi atal daude:
- Egiaztapena: gertaerek bat egin dedukzio hipotesi.
- Faltsatzea: gertaerek bat ez egin dedukzio hipotesi.
d) Hipotezia frogatzea eta gero legegizatu egiten da batzuetan.
Gizarte Metodoaren Hiruko Ikuspegiak
Enpiriko analitikoa: Gizarte-errealitateari natura-zientzietako metodoa aplikatzen dio. Joera horren asmoa gizarte fenomenoak sortzen dituzten kasuen ezagutzaren bidez azaltzea da.
Kritiko arrazionala: Gizarte-zientziak ulertzeko modu honek kritika eransten dien azalpenari eta ulermenari. Joera horren arabera, ikerketa guztiak daude interesen baten menpe.
Hermeneutika: Gizarte-zientziek berezko estatusa dutela uste dute, natura-zientzietatik bereizia, asmoa gizarte-fenomenoa ulertzea da.