Filosofia Garaikideko Gaiak: Etika, Ezagutza eta Kultura

Filosofia eta etika4,31 KB

M. Vidal: Etika eta Irudi Normatiboa

M. Vidalen arabera, historiako garaiek eta egoerek gizakiarekin irudi normatibo etikoa sortu dute. Arangurenen ustez, hori da irudi moralaren edukia. Gizakiak eredu hori jarraitzen du, esaterako:

  • Joera naturalak
  • Lege naturalak
  • Zoriontasuna lortzeko nahia

V. Camps: Zaintzaren Etika Demokratikoa

V. Campsen arabera, zaintza historian zehar emakumeei eman zaien rola izan da, baina argi dago betebehar demokratiko bat dela. Ospitaletan, adibidez, larrialdi batean adituek (gehienetan gizonek) parte hartzen dute, eta aldiz, emakumeek erien zaintzaz arduratzen ziren. Horrek zaintzari garrantzi gutxi ematen zion; ordea, larrialdia bezain garrantzitsua zen.

A. Cortina: Balio Pertsonalak eta Hiritartasuna

A. Cortinaren esanetan, pertsonen artean desberdintasunak (arraza, sexua, kultura...) egon arren, norberak bere balioak ditu. Horrek erakusten du nola garen eta egoera jakin batean nola jokatzen dugun. Adibidez, zeintzuk diren nire eskubideak eta daukadan askatasuna jakitean, nire iritziak politikan zer nolako garrantzia izango duen jakingo da.

J. Etxeberria: Sufrimendua eta Etika Arrazionala

J. Etxeberriaren arabera, izaki bizidunei ez zaie sufrimendurik eragin beharrik gabe. Gaur egun, milioika gizakik beharrik gabe sufritzen dute, eta hori aldatu beharko dugu etika arrazionalarekin. Horrela, guztiok hobeto biziko gara.

Cifuentes: Pluralismo Kulturala eta Etika Unibertsala

Cifuentesek planteatzen du gaur egun dauden kultura desberdinen artean ea pluralismo kultural bat lortu dezakegun. Kultura bakoitzak arau moral desberdinak sortzen ditu. Horrek bizikidetza baketsua eta etika unibertsala lortzera bultzatzen du.

Deskartesen Zalantza Metodikoa

Egia matematikoak zalantzazkoak edo zalantzarik gabekoak izan daitezke. Hauen arteko elkarrizketan ikus dezakegunez, egiak bai amestuta (zalantzan) eta bai esnatuta (ziurtasunez) izan ditzakegu.

Zientziaren Komunikazioa: Ordoñez eta Thunbergen Deia

Zientziak elkarrizketa publikoetan parte hartu behar du, eta horretarako, ulergarria izan behar du denontzat. R. Ordoñezen (eta Thunbergen deialdiaren harira, ziurrenik) iritziz, jendea ez da egoeraren larriaz jabetzen; horregatik, erakunde bateko zientzialariek ekitaldi bat antolatu dute kontzientzia pizteko.

Camps: Ziurtasuna ala Zalantza Garaian?

V. Campsen arabera, ziurtasunaren ala zalantzaren denborak dira hauek? Zergatik? Gaur egun, gizartea ez da homogeneoa, eta zenbait segurtasun behar ditugu uste sendoak erakartzen laguntzeko. Egungo garaia ez da zalantzarako garaia, azkarragoa (eta errentagarriagoa) delako segurtasuna "saltzea" zalantzak baino. Baina zalantzaren jarrera jakintsuarena da, eta ziurtasun absolutistarena, berriz, ezjakinarena.

Garrido: Argudioaren Balioa eta Eraikuntza

Garridoren ustez, argudioak hainbat erabilera dituzten tresna baliotsuak dira. Diskurtsoetan, eztabaidetan, politikan, proba zientifikoetan eta hainbat egoeratan erabiltzen dira. Hauek sortzeko eskemak edo patroiak sortu behar dira, hau da, figura abstraktuen inbentario bat.

Pentsatzea eta Arrazoitzea: Desberdintasunak

Pentsatzea eta arrazoitzea ez dira gauza bera. Gauza bat da pentsatzea, eta beste bat, arrazoitzea. Arrazoitzea, pentsatzearekin alderatuta, bigarren mailako prozesu bat da, eta emozioak ere tartean sartzen dira. Jende gehienak bi kontzeptu horiek nahasten ditu.

Hustvedt, Snow eta "Bi Kulturak"

Siri Hustvedtek aipatzen duenez, C.P. Snowk "Bi kulturak" izeneko hitzaldi ospetsuak eman zituen. Hitzaldi horietan, Snowk Elkarrekiko Ulertezintasun Amildegia deskribatu zuen humanitateen eta zientzien artean. Hustvedten arabera, taldeak sortu ziren amildegi hori gainditzeko, literaturaren esparruan zientziekiko zegoen ezagutza-gabezia murriztuz.

Snowren ustez, mundua zabaltzeko (edo hobetzeko) giltza zientziak zuen, bereziki txiroen egoera aldatzeko eta hobetzeko. Testuetan azaltzen da zer nolako desberdintasuna dagoen bi munduren artean: idealismoaren mundua eta errealitatearen mundua.

Deskargatu

PDF Word HTML