Monarkia autoritarioa eta Errege-erregina Katolikoak: boterearen garaia

Laburpena

Dokumentu honek XV. mendeko Europako monarkia autoritarioen sorrera azaltzen du, nobleziaren eta Elizaren boterea nola ahuldu zen eta administrazioa nola zentralizatu zen. Gero, Errege-erregina Katolikoen batasun dinastikoa, Iberiar penintsulako erresumen bateratzea eta lurralde-hedapena aztertzen ditu.

Funtsezko puntuak

XV. mendean monarkia autoritarioak sortu ziren, Europako errege-erreginen boterea sendotuz.
Nobleziaren, Elizaren, udalerrien eta parlamentuen boterea ahuldu zen, eta administrazioa zentralizatu.
1469an Fernando Aragoikoa eta Isabel Gaztelakoa ezkondu ziren, Gaztelako eta Aragoiko koroak batuz.
1492an Granadako Erresuma konkistatu zen, musulmanen azken lurraldea.
1512an Nafarroako Erresuma konkistatu zen.
1516an Karlos I.ak Gaztela eta Aragoiko tronua hartu zuen, batasun dinastikoa finkatuz.

Frogatu zeure burua

Estatua Modernoaren Sorrera

Monarkia Autoritarioak

XV. mendean, Europako errege-erreginek boterea sendotu zuten. Monarkia autoritarioak sortu zituzten eta hiri finko batean kokatu ziren.

Horretarako, nobleziaren, Elizaren, udalerrien eta parlamentuen boterea ahuldu zuten, eta beren aginduak betetzeko administrazioa zentralizatu zuten, armada indartu zuten, zergak igo zituzten eta diplomazia sarea sortu zuten inguruko herrialdeekin harremanak izateko.

Erresuma Handiak

Antzina, Europa estatu txiki askotan banatuta zegoen. XV. mendetik aurrera, estatu asko batu ziren konkisten bidez edo subiranoen arteko ezkontza-itunen bidez. Garai hartan sortu ziren potentzia handiak egungo Europako herrialdeen jatorria dira.

Monarkia autoritarioen artean lau erresuma nabarmendu ziren: Frantzia, Ingalaterra, Errusia eta Espainia (Errege-erregina Katolikoek Iberiar penintsulako erresumak bateratu zituzten).

Errege-erregina Katolikoak: Monarkia Autoritarioa

Gaztela eta Aragoi XV. Mendean

XV. mendearen hasieran, Iberiar penintsulan bost lurralde zeuden: Gaztelako Koroa (Isabel erregina), Aragoiko Koroa (Fernando erregea), Nafarroako Erresuma, Portugalgo Erresuma eta Granadako Erresuma islamikoa.

Batasun Dinastikoa

1469an, Fernando Aragoiko erregea eta Isabel Gaztelako erregina ezkondu ziren. Gaztelako Koroa eta Aragoiko Koroa batu egin ziren. Hala ere, erresuma bakoitzak bere lege eta erakundeak mantendu zituen.

1502an Isabel hil zenean, batasun dinastikoa arriskuan jarri zen: Isabelen alaba Joana erotuta zegoenez, ezin zuen tronua hartu. Fernando erregeorde aritu zen, Joana Eroaren seme Karlos I.ak bi erresumen tronua hartu arte (Gaztela eta Aragoi), 1516an. Batasun dinastikoa finkatuta geratu zen.

Barne-politika

Beren boterea sendotu zuten.

Lurralde-hedapena

Errege-erregina Katolikoek asko zabaldu zituzten erresumako mugak.

1492an, Granadako Erresuma, musulmanen azken lurraldea, konkistatu zuten.

1512an, Nafarroako Erresuma ere konkistatu zuten.

Penintsulatik Kanpo

1504an, Napoliko Erresuma Aragoiko Koroan sartu zuten.
Afrikan, Melilla eta Oran.
Ozeano Atlantikoan, Kanariar Uharteak eta Amerikaren konkistari ekin zioten.

Ohiko galderak

Zer dira monarkia autoritarioak?

XV. mendean Europako errege-erreginek sortutako monarkiak dira, boterea sendotu zutenak. Nobleziaren, Elizaren, udalerrien eta parlamentuen boterea ahuldu, administrazioa zentralizatu, armada indartu eta zergak igo zituzten.

Noiz ezkondu ziren Fernando eta Isabel?

1469an ezkondu ziren. Ezkontzarekin Gaztelako Koroa eta Aragoiko Koroa batu ziren, baina erresuma bakoitzak bere legeak eta erakundeak mantendu zituen.

Zein izan zen musulmanen azken lurraldea?

Granadako Erresuma islamikoa izan zen. 1492an Errege-erregina Katolikoek konkistatu zuten.