Ekosistemen Egitura eta Funtzionamendua: Biotopo, Biozenosi eta Harreman Trofikoak

1. Ekosistemen Egitura

Def.: Ekologia: organismoek elkarren artean eta beren ingurunearekin dituzten harremanak ikertzen dituen zientzia. Ekosistemak ikertzen ditu.

Def.: Ekosistemak: eremu jakinetako izaki bizidunek eta ingurune-faktoreek, bai eta haien arteko harremanek ere, osatutako multzoak edo sistemak. Ekosistema guztiek oinarrizko bi osagai dituzte: biotopoa eta biozenosia.

2. Faktore Abiotikoak eta Moldaerak

Def.: Faktore Abiotikoa: ekosistema bateko izaki bizidunen gainean eragiten duten inguruneko aldagai fisiko-kimikoak. Adibidez, tenperatura (Tª), argia...

Def.: Moldaerak: izaki bizidunek, eboluzioan zehar, beren ingurunean bizirik iraun ahal izateko garatu dituzten ezaugarri anatomiko, fisiologiko eta portaera-ezaugarriak.

Faktore abiotiko nagusienak: argia, presioa eta gazitasuna dira.

4. Habitata eta Txoko Ekologikoa

Def.: Habitata: organismo horrek bizileku duen tokia da; hau da, bizitza egiteko erabiltzen duen eremu fisikoa.

Def.: Txoko Ekologikoa: ez da espeziearen ingurune fisikoa soilik; espezieak espazio hori nola okupatzen duen, zer bizimodu egiten duen eta ekosisteman zer funtzio duen ere hartzen du barne.

5. Harreman Biotikoak

Espeziebarneko Harremanak:

• 1. Lehiaketa-harremanak
• 2. Lankidetza-harremanak:
  • 2.1. Familia-harremanak
  • 2.2. Harreman sozialak
  • 2.3. Kolonia-harremanak
  • 2.4. Harreman taldekoiak

Espeziearteko Harremanak:

• 1. Lehiaketa
• 2. Harrapakaritza
• 3. Mutualismoa
• 4. Inkilinismoa
• 5. Parasitismoa

7. Elikadura-Harremanak

Elikagaiak nola lortzen diren, ekosistema bateko organismoak maila trofikoetan edo elikadura-mailatan sailkatzen dira.

7.1. Kate eta Sare Trofikoak

Def.: Kate Trofikoak: ekosistema bateko izaki bizidunen elikadura-harremanak adierazten dituzten segida sinple eta linealak dira.

Ekosistema bateko elikadura-harremanak hori baino konplexuagoak dira; espezie bakoitzak elikagai bat baino gehiago jan dezake, eta, era berean, organismo askoren elikagai izan daiteke. Kateen artean loturak egiten dira, eta sare bat sortzen da: sare trofikoa.

8. Piramide Trofikoak

Def.: Piramide Trofikoak: ekosistema bateko elikadura-harremanen adierazpen grafikoak dira, eta erakusten dute zer alde dauden maila trofikoen artean, ezaugarri jakin batzuetan.

3 piramide mota bereizten dira:

• Kopuruen Piramideak
• Biomasaren Piramideak
• Energiaren Piramideak