Berrezarkuntza eta Euskal Industrializazioa: Siderurgia

Berrezarkuntza eta Maria Kristinaren Erregeordetza

Aztertzen ari garen testu hau Berrezarkuntza garaian idatzitakoa da, Maria Kristinaren erregeordetzan, hain zuzen ere. Maria Kristina erregeorde izan zen bere semea, Alfontso XIII.a, 1902an adin-nagusitasunera iritsi zen arte.

Sistema Kanobista eta Bake Politikoa

Maria Kristinak El Pardo ituna sinatu zuen Cánovas eta Sagastarekin, sistema kanobista errespetatuko zuela adieraziz. Bi alderdi nagusiek —kontserbadoreak eta liberalak— gobernuan bakean txandakatzen jarraitu zuten, hauteskunde-iruzurra eta jauntxokeria mantenduz.

Euskal Oligarkia eta Industrializazio Prozesua

Echevarria euskal oligarkiako kidea zen, botere ekonomiko eta politiko handiko gutxiengo baten parte. Euskal oligarkiako kideen artean ideologia politiko ezberdinak egon arren, Berrezarkuntzaren sistema kanobistan eroso, integratuta eta babestuta sentitu ziren.

Berrezarkuntza garaian, Euskal Herriko industrializazioak bultzada handia jaso zuen, oinarriak Isabel II.aren erregealdian jarri ziren arren. Ekonomiaren eraldaketa prozesu hau honela laburbil daiteke:

• Nekazaritzan eta eskulangintzan oinarritutako ekonomia batetik, industrian eta zerbitzu sektorean oinarritutako batera igaro zen.
• Prozesu hau bereziki Bizkaian zentratu zen.

Siderurgia: Industrializazioaren Ardatza

Testu honek siderurgia enpresak aipatzen eta babesten ditu, Echevarriak defendatzen zituenak. Siderurgia izan zen industriarik garrantzitsuena eta euskal industrializazioaren ardatza, meatzaritzarekin batera. Hasieran, hainbat oztopo izan zituen:

• Erregai falta.
• Atzerapen teknikoa.

Hala ere, lehengaiaren kalitateak oztopo horiek gainditzea ahalbidetu zuen, beharrezko harrikatza eta teknologia inportatuz (Bessemer bihurgailua eta Siemens-Martin labe garai berria, besteak beste). Industria siderurgikoa Bilboko itsasadarrean kokatu zen, kapitala, portua eta meategiak hurbil zeudelako.

Enpresa Handien Sorrera eta Protekzionismoa

Lehenengo siderurgia enpresak Isabel II.aren garaian sortu ziren, baina benetako hazkundea Berrezarkuntzan gertatu zen. Garai hartan enpresa handiak sortu ziren, hala nola Bizkaiko Labe Garaiak (Espainiako handiena), non Echevarriak akzioak zituen.

Dena den, siderurgia-ekoizpenaren lehiakortasuna eskasa zen nazioartean, harrikatza eta teknologia inportatzea garestia zelako. Cánovas del Castillok emandako Arantzelen Legeari esker, produkzioa barne-merkatuan saltzen zen gehienbat; horixe da, hain zuzen, Echevarriak testuan defendatzen duena.