Agustindar pentsamenduaren oinarriak

1. Teleologia

Helburu nagusia Jainkoarengana joatea da; hortaz, zintzo eta erne ibili behar dugu bizitzan salbazioa lortzeko.

• Jaungoikoarenganatzea: Jainkoarekin daukagun zorra ordaintzeko berarengana hurbiltzen gara salbazio hori lortzeko.
• Dena: Jainkoa zorionaren eta jakintzaren iturria denez, gero eta hurbilago egon behar dugu berarengandik.
• Ergelkeria: Gaizki bizitzea, hots, mundu honetako gauzetan galtzea.

2. Etika eta Epistemologia

Benetako egia bizia aurkitu arte elizan galduta ibili nintzen, bekatu asko eginez. Hori aurkituta, zoriontasuna eta poza lortuko dut.

• Bekatua: Gaiztokeria egiteko joera; Jainkoak emandako askatasuna gaizki erabiltzea.
• Egia: Kristau egia, egia bizia; nire burua eta neure bihotza betetzen dituen egia da, Agustinek kristautasunean aurkitu zuena.
• Argitu eta berritu: Kristau egia horrek izaera berria ematen digu eta pertsona berri bihurtzen gara, Jesukristo eredutzat hartuz.

3. Epistemologia

Gizakiok bi tresna dauzkagu gure bizitza gidatzeko eta ezagutza izateko: fedea (argia) eta arrazoia (ulertzeko indarra).

• Gure oinarrizko egia: Jesukristoren mezua ardatz nagusia bihurtzen da kristau baten bizitzan.
• Fedea: Gure arrazoimena gidatzen duen argia eta ideiak unibertsalak aurkitzeko laguntza ematen duena (barnerapena).
• Arrazoia: Ikertzeko indarra, Jainkoak oparitutakoa (zorretan gaude).
• Elkar behar dute: Arrazoimenak eta fedeak elkarrekin egin behar dute lan, benetako ezagutzak izateko eta ezagutza guztien iturrira joateko: Jaungoikoa.

4. Politika

Mundu honetan bi herritar mota daude: alde batetik, Jainkoaren esanetara daudenak, eta beste batetik, lurreko gauza hutsalak hartzen dituztenak.

• Bekatua: Askatasuna gaizki erabiltzen dugunean.
• Gizaki onak: Jaungoikoaren hirikoak dira eta beti Jainkoaren esanetara jartzen dute beren burua.
• Beren nahia: Jainkoaren nahia da denak ondo bizi daitezen eta, bukaeran, denak salba daitezen, Jainkoaren aginduei jarraituz.

5. Ontologia

Geu, gizakiok, hutsetik sortuak izan gara maitasunez, izate sortzaileak nahi duelako.

• Aldaezina: Jainkoa ez da aldatzen, ez da usteltzen, ez da aberasten; Jainkoa beti bera da!
• Betikoa: Jainkoak ez du ez jatorririk, ez amaierarik; hortxe dago betiko.
• Beharrezkoa: Jainkoa izate nahitaezkoa da unibertso osoa eta bere izakiak sortuak izateko (izaki kontingentea).