1839ko Urriaren 25eko Legea eta Espainiako Historia Politikoa: Analisia

1839ko Urriaren 25eko Legea

1. Kokapena
Iturria: 1. mailakoa.

§ Izaera juridikoa: legea da.

§ Erregina: Maria Kristina.

Fernando VII.a hil zenean, Maria Kristina izan zen erregeordea, alaba Elisabet adin gutxikoa zelako.

§ Jasotzailea: Espainiako herritarrak.

§ Publikoa.

§ Kronologia: 1839.10.25ean, Madrilen, I. Gerra Karlistaren amaieran. Bergarako ituneko ondorioa zen.

I. Analisia

Helburua: Gobernuaren proposamena Gorteei foruak aldatzeko.

Burdinbideen Lege Orokorra (1855-06-06)

1. Kokapena

Iturria: 1. mailakoa.

• Gaia: juridikoa.
• Egilea: Francisco de Luxán. Biografia: Cádizko legegintzaldietan diputatu izan zen eta Sustapen ministro izendatua izan zen.
• Jasotzailea: atzerriko konpainiak.
• Jatorria: publikoa.
• Kronologikoa: Madrilen (erreginak sinatu zuelako), 1855ean, Biurteko aurrerakuntzaren garaian.

Testuaren helburua atzerriko teknologia eta kapitalak erakartzea da, Espainiako trenbide sarea eraikitzeko.

2. Analisia

Gobernua bultzatu zuen.

§ Ideia nagusia: Espainian trenbideak eraikitzeko eta kudeatzeko emakida.

3. Balorazioa

Lege honi esker Espainiako trenbide sarea hurrengo hamarkadetan eraiki zen. Hala ere, atal gehienak erradialak ziren, Madriletik kostaldera, eta zeharkakoak gutxi zeuden. Horren ondorioz, eskualde batzuk (Galizia, Extremadura, La Mancha eta Andaluziaren ekialdea) baztertuta geratu ziren, eta horrek bere garapen ekonomikoari kalte egin zion.

Historialarien artean iritzi desberdinak agertzen dira:

• Batzuen ustez, trenbideen eraikuntza galdutako aukera izan zen Industria Nazionala garatzeko, beste herrialdeetan gertatu zen bezala.
• Beste batzuen ustez, ahal zuten guztia egin zuten. Espainian ekimen pribatua ez zen garatu eta atzerriko kapitala behar zuten. Lege honi esker kapital atzerritar kopuru handia erakarri zen, bestela Espainiara ez zen etorriko.

Pertsiarren Manifestua (1814-04-12)

1. Kokapena

Lehen mailako testua da, “Madrilen, 1814.4.12an” data duena. Diputatu absolutistek idatzi zuten. Testu politikoa da, Fernando VII.ari zuzendua, Jauna eta BM esaten dutenean. Fernando itzuli zenean idatzi zuten Antzinako Erregimena berrezartzeko.

2. Analisia

Monarkia absolutista berrezartzeko nahia eta ideia liberalak baztertzea dira nagusi. 1812ko Konstituzioa baztertuz, nobleek zituzten pribilegioak berreskuratu ahal izango zituzten.

BM: bere maiestatea, Fernando VII.a.

3. Balorazioa

Liberalek ez zuten batere ondo hartu beren lan guztia alferrik joan izana. Garai hartan garrantzitsua izan zen, Fernando VII.a absolutismoa ezartzera bultzatu baitzuen, nobleen pribilegioak berreskuratu ahal izateko. Konstituzio liberal bakarra deuseztatu zuen, eta seiurteko absolutismoari hasiera eman zion.