Unibertsitatea mailako Erlijioa ikasgaiko apunteak, laburpenak, lanak, azterketak eta ariketak

Joanes Leizarraga: Itzulpenaren Maisua eta Euskal Literaturaren Aitzindaria

Joanes Leizarraga (1506-1601) euskal idazle eta itzultzaile garrantzitsua izan zen, bere lana sorkuntzara baino gehiago itzulpenera mugatu bazen ere. Haren ekarpen nagusia Testamentu Berria euskarara itzultzea izan zen, euskal literaturaren historian mugarri garrantzitsua ezarriz.

Testuinguru Historikoa

Erreforma eta Martin Lutero

XVI. mendean Europa osoan garatu zen gatazka erlijioso handia izan zen Erreforma. Martin Lutero alemaniarra (1483-1546) izan zen iraultza erlijioso honen bultzatzaile nagusia. Haren ekarpen nagusiak honako hauek izan ziren:

• 1517an bere tesi nagusiak azaldu zituen.
• 1521ean Testamentu Berria alemanera itzuli zuen.
• 1534an Testamentu Zaharra alemanera

Judaismoa: Oinarriak eta Ohiturak

Talmuda eta Otoitzak

Zer da Talmud?

Talmud testu multzoa da, errabinoek eta jakintsu hebrearrek legeari buruz egindako azalpenak eta interpretazioak jasotzen dituena.

Nondik ateratzen dituzte juduek beren otoitzak?

Juduek beren otoitzak iturri hauetatik ateratzen dituzte: Tora, Salmoak eta Talmud.

Kosher Legeak eta Jantziak

Nola janzten dira gizonezkoak otoitz egiteko?

Gizonezkoek kalota bat (kippah) daramate, eta otoitzerako xal bat (talit) eta filakteriak (tefillín) janzten dituzte.

Zer esan nahi du “Kosher” hitzak? Zer baldintza bete behar dituzte animaliek “Kosher” izateko?

Kosher judu batek jan dezakeen janaria da. Animaliek baldintza hauek bete behar dituzte:

• Hausnarkariak izan behar dute.
• Apatxak erditik

Teistak

Teistek (kristautasuna, judaismoa eta islama) izaera subjektiboa daukate. Hemen Jainkoa dago eta berak agintzen du. Beraren baitan, hildakoan zerura edo infernura goazela sinesten da. Bizia mugatua da eta hil ondoren zerura edo infernura goaz.

Deistak

Deistek (hinduismoa, budismoa) izaera objektiboa dute. Hemen ez dago jainkorik; eurek erabakitzen dute. Hauentzat bizia txarra da, kastigu bat. Adibidez, Budak esandako gauzak gomendio hutsak dira, baina jarraituz gero helburura heltzen da. Helburua lehen bizian lortzen ez bada, hil ondoren berriro berraragipenaz helburuak lortzen jarraitzen da, 2, 3, ... bizian lortu arte. Lortu ondoren, hil eta desagertuz lortzen da helburua. Ziklo honi, jaio, hil, berraragitu, hil, ... samsara deitzen...