Platonen ezagumenduaren teoria, mundu sentigarria eta mundu ulergarria

Filosofia eta etika-n eguneratua2,19 KB

Laburpena

Testuak Platonen ezagumenduaren teoria azaltzen du haitzuloaren mitoaren bidez, eta ideien teoria eta teoria morala laburki aurkezten ditu. Mundu sentigarria eta mundu ulergarria bereizten ditu, eta gizakiaren arima eta gorputzaren arteko orekaren garrantzia nabarmentzen du zoriontasunerako. Ikaslearentzat, testuak gobernante filosofoaren eta heziketaren prozesuaren kontzeptuak argitzen ditu.

Funtsezko puntuak

  • Haitzuloaren mitoak heziketaren prozesua irudikatzen du: itzaletatik eguzkira igarotzea.
  • Mundu ulergarria ideiez osatuta dago; aldaezinak, betierekoak eta arrazoiaren bidez ezagutzen direnak dira.
  • Mundu sentigarria bost zentzuen bidez ezagutzen da; aldakorra da eta mundu ulergarriaren kopia da.
  • Ideien teoria haitzuloaren mitoaren eta Platonen pentsamenduaren oinarria da.
  • Teoria moralaren arabera, gizakiaren helburua zoriontasuna da, arima eta gorputzaren arteko oreka lortuta.
  • Arima aldaezina eta hilezkorra da, arrazoiaz ezagutzen dena; gorputza aldakorra eta hilkorra da, zentzuez ezagutzen dena.

Frogatu zeure burua

PLATON: ezagumenduaren teoria:  haitzuloaren mitoaren bitartez azaltzen da. Ezagumenduaren teoria berrtutearen gaia aztertzen dau. Bertutea berarekin jaioz lortzen dozu edo ikasi lortzen dozu, eta honen ondorioz jakituria lortuko dozu galdera eta erantzunen bitartez. Hau  heziketaren prozesua izango da eta horretarako eta zezer berrria ikasteko azeptatu behar dozu ez dakizula hemen soratesen eragina ikusi ahal dogu. Haitzuoaren mitoan heziketaren prozesu hau ikusi ahal dogu, itzaletan hasten dena eta eguzia ikustean amaitzen dena. Hau lortzen dabena gobernante filosofoak izango dira  eta beste pertsonak gidatu behar dabe haziketaren prozesuan . Baina prozesu honetan  ezin da inor behartu, besteen lehen erreakzioa ukapena izan ahal da eta hasteko maitasuna erabilibehar da. Ideien teoria: haitzuloaren mitoaren eta platonen pentsamenduaren oinarria da. Gobernante filosofoa izateko ideiak ezagutu behar dira kontzeptuen bitartez. mundu bi agertzen dira, lehenengoa mundu ulergarria da, ideiak kokatzen diranak, ideiak aldaezinak diranak, jakintasuna adierazte duena eta haitzuloaren kanpo aldea dena. Bestea mundu sentigarria da, hemen bost zentzuekin igertutako gauzak, aldaketak ideietan gertatzen dira, ez jakituria adierazten dabe, haitzuloaren barneko aldea da eta mundu ulergarriaren kopia da. Mundu ulergarrian agertzen diran ideiak, betierekoak dira, bakarrak, aldaezinak, arrazoiaren bitartez sortutako kontzeptuak eta gauza sentigarrien erreferentziak dira. Teoria morala: gizakiaren helburua zoriontzua izatea da  eta zoriontzu izateko arima eta gorputzaren arteko oreka eman behar da eta oreka hori ematean gizakiak ondo jokatuko du jakituria euiko duelako. Gizakiaren atalak arima eta gorputza osatzen dabe, arima bizaia ematen deutsa grputzari, aldaezina, hilezkorra eta arrazoiaren bitartez ezagutzen da. Eta gorputza, aldakorra da, zentzuen bitartez ezagutzen da eta hilkorra da.

Deskargatu

PDF Word HTML

Ohiko galderak

Zer da mundu ulergarria Platonen arabera?

Ideiak kokatzen diren mundua da, aldaezinak eta betierekoak direnak. Arrazoiaren bidez ezagutzen da eta jakintasuna adierazten du.

Zein da mundu sentigarriaren ezaugarria?

Bost zentzuekin ezagutzen diren gauzez osatuta dago, aldakorra da eta mundu ulergarriaren kopia da. Ez du jakituria adierazten.

Nork izan behar du gobernante filosofoa?

Ideiak ezagutu behar dituenak dira, eta besteak gidatu behar dituztenak heziketaren prozesuan. Testuaren arabera, prozesu hori ez da behartu behar, maitasunez hasi behar da.

Frogatu zeure burua

Berrikuspen-txartelak

Sakatu txartel bat erantzuna ikusteko.

Testa

1. Zein mitoren bidez azaltzen da Platonen ezagumenduaren teoria?
2. Zein mundutan kokatzen dira ideia aldaezinak?
3. Nola ezagutzen da mundu sentigarria?
4. Zein da gizakiaren helburua teoria moralaren arabera?
5. Zein da arimaren ezaugarria testuaren arabera?
6. Nola hasi behar da heziketaren prozesua?

AA bidez dokumentutik sortutako galderak: egiaztatu erantzunak testuarekin.