Gorrortasua: Motak, Kausak, Ezaugarriak eta Komunikazioa
Sarrera
Gorrortasuna: Entzumen-sentimenaren galera osoa edo partziala.
Lokalizazioaren Arabera
- Hordezpena edo transmisiozkoa: Kanpoko edo erdiko belarriaren alterazioa. Soinuaren transmisio mekanikoaren prozesuaren alterazioa, entzumen-galera arina edo moderatua, ez da gai soinuak bereizteko. Tratamendu kirurgikoa edo medikoa.
- Pertzepziozkoa edo neurosentsoriala: Barne-belarriaren, bide nerbiosoen edo bien alterazioa. Entzumen-galera arinetik osora.
- Zentrala: Lokalizazio zaila, nerbio-sistema zentraleko bide entzumenetako malformazioa.
Noiz Gertatu Den
- Prelokutiboa: Hizkuntza eskuratu aurretik sortzen da.
- Postlokutiboa: Hizkuntza eskuratu ondoren sortzen da.
Agertzeko Moduaren Arabera
- Bruskoa: Bat-batean sortzen da, ondorio psikologikoak, adin goiztiarrak eta ahozko hizkuntzaren galera dakarzkio.
- Progresiboa: Entzumen-sentimenaren galera mailakatua.
- Hereditarioa: Ez da bat-batean ez progresiboki agertzen.
- Sortzetikoa: Jaiotzean, heredagarria da kausa-faktoreak zigotoan badaude.
Graduaren Arabera
Arina, moderatua, larria eta sakona.
Hezkuntza eta Pedagogia Irizpidearen Arabera
- Gorrak: Entzumena ez da funtzioa ohiko bizitzarako, ez du hizkuntza eskuratzea ahalbidetzen, teknika espezifikoak erabiltzen ditu hura eskuratzeko.
- Hipoakusikoak: Entzumen defizitua baina protesiarekin edo gabe funtzioa da ohiko bizitzarako, hizkuntzaren eskuratzea entzumen-bidez.
Gorrortasunaren Jatorria
- Sortzetikoa: Entzumen-defizita jaiotzean; heredagarria kausa-faktoreak zigotoan badaude.
- Hartua: Kausa-faktorea enbrioi-garapenean, jaiotza-unean edo ondoren eskuratua.
Kausa Orokorrak
Karaktere heredagarria, gaixotasun infekzioso kutsakorrak (meningitisa, errubeola edo paperak), plazentaren askatzea. Transmisiozkoa bada: zera-tapoiak, gorputz arrotza, infekzioa.
Ezaugarriak
- Ingurunearekiko deskonexioa, ingurunearen gaineko kontrolaren galera, segurtasun eza, antsietatea eta ezegonkortasun emozionala.
- Esperientziaren antolaketa bereizia.
- Esperientzia kopuru txikiagoa; soinuak alerta ematen du eta organismoaren arreta erakartzen du.
- Entzumen- eta hizkuntza-defizitek beste pertsona batzuekiko elkarrekintza soziala oztopatzen dute.
- Ahozko hizkuntza eskuratzeko zailtasuna, komunikazio-arazoak.
Komunikazio Sistemak
- Zeinu-hizkuntza: Eskuekin egindako zeinuak, aurpegi- eta gorputz-adierazpenarekin.
- Sistema bimodala: Hizkuntza sinatua, entzule-komunitate baten hizkuntza mintzatuaren aldi bereko adierazpen manuala eta orala.
- Daktilologia: Gorreria postlokutiboa dutenen artean erabiltzen da; alfabetoaren letra desberdiniei dagozkien eskuen posizio desberdinak dira.
- Hitz osagarria: Ahozko irakurketarako ikusmen-osagarria; eskuko konfigurazioari esker kontsonanteak eta bokalak zein lekutan egiten diren identifikatzen da.
Nola Erlazionatu Pertsona Gorrekin
- Bere arreta erakarri.
- Ez hitz egin zuri begira ez dagoenean.
- Zure aurpegia argituta egon dadila.
- Ongi bokalizatu.
- Poliki hitz egin, ez edukirik euskarririk edo ezer ahoan.
- Onoki ikusi zaitzakeen posizio batean kokatu.