Espainiako Independentzia Gerra (1808-1814)
Aranjuezko Altxamendua eta Baionako Abdikazioak
Godoy errege-familia Amerikara eramaten saiatu zen, baina Aranjuezko Altxamenduaren ondorioz (1808ko martxoaren 19an), Godoyk kargua utzi behar izan zuen eta Karlos IV.ak bere seme Fernando VII.aren alde abdikatu zuen. Murat jeneralaren tropak Madrilen zeudela, Napoleonek Fernando Baionara joatera eta bere anaia Josef I.aren alde abdikatzera behartu zituen: Baionako abdikazioak deiturikoak.
Errege berriak Baionako Estatutua argitaratu zuen (gutun aitortua). Antzinako Erregimenaren oinarri juridikoak alde batera utzi eta erreforma moderatuak ezarri nahi zituen. Zenbait eskubide onartu zituen, hala nola prentsa-askatasuna eta merkataritza-askatasuna, baina monarkia autoritarioa eta kontserbadorea mantentzen zuen. 1808ko maiatzaren 2an, Madrilgo altxamenduak gertatu ziren okupatzaileen kontra, eta horrek Independentzia Gerra (1808-1814) sortu zuen.
Batzorde Zentrala eta Erregimen Zaharraren Haustura
Antzinako Erregimenaren monarkiaren haustura gertatu zen. Junta Probintzialek, okupatuta ez zeuden eremuetan, joandako erregearen subiranotasuna hartu zuten. 1808ko irailean, Junta Zentral Gorena sortu zen; boterea hartu eta gobernu-erakunde gorena bihurtu zen. Nahiz eta kide asko kontserbadoreak izan, neurri iraultzaile ugari hartu behar izan zituzten gerra-egoerak behartuta.
Josef I.aren Gobernua eta Frantsestuak
Josef I.ak ez zuen laguntza nahikorik izan gutxiengo ilustratuen eskutik, bere anaiaren konkista-nahia oso agerian baitzegoen. Baionako Estatutuak proposatutako erreformak zabaltzen saiatu zen frantsestuen laguntzaz (erreformismo ilustratuaren aldekoak, baina aldaketa iraultzaileen kontrakoak). Ez erregeak, ez frantsestuek, ez zuten herriaren onarpenik izan, enperadorearen txotxongiloak besterik ez zirela uste baitzuten.
Independentzia Gerraren Faseak
1. Lehen fasea (1808ko ekainetik azarora)
Frantziako armadaren helburu bikoitza herri-matxinadak suntsitzea eta Josef I.aren erregetza ezartzea zen. Espainiarren ezusteko erresistentziarekin topatu ziren (Zaragoza, Girona). Frantziarrek galera handia izan zuten Bailenen, Castaños jeneralaren tropen esku. Ondorioz, Josef I.a Madrildik Gasteizera abiatu zen eta tropa frantziarrak Ebroraino erretiratu ziren.
2. Bigarren fasea (1808ko azarotik 1812ko udaberrira)
Napoleonek, 250.000 soldadurekin, Espainia okupatu zuen, inguruko lurraldeak eta gune menditsuak izan ezik; horietan gerrilla-gerra sortu zen. Junta Zentrala lehenengoz Sevillan eta gero Cadizen bildu zen. Gerra honetan, alde batetik, Frantziako armadak (frantsestuen laguntzaz) parte hartu zuen, eta bestetik, gerrillek (militar espainiarrak eta boluntarioak) zein armada ingelesak (Wellington jenerala buru zela).
3. Hirugarren fasea (1812ko udaberritik 1813ko abendura)
Wellington jeneral britainiarrak, espainiar eta portugaldarren laguntzaz, frantziarrak garaitu zituen hainbat gudutan: Arapiles, Gasteiz eta San Marcial (Irun). 
Gerraren Ezaugarriak eta Ideologia
Independentzia Gerrak giza galera handiak, hondamendiak eta arpilatzeak eragin zituen. Gerra zibila eta nazioartekoa izan zen, baina ez iraultzailea. Frantsesen kontrako borrokak talde baten barruan egotearen sentimendua areagotu zuen. Altxamenduaren pentsamendua erlijioaren eta monarkiaren babesean oinarrituta zegoen.
Eliza, behe-kleroaren bidez batez ere, altxamenduaren bultzatzaile nagusia izan zen. Aukera ezin hobea izan zen izaera iraultzaileko altxamendu bat gertatzeko, baina Elizaren eta Erregimen Zaharraren arteko loturak ez zuen hori baimendu. Gerra zela eta, Cadizen herriarengandik isolatutako gutxiengo batek etorkizuneko iraultza liberalaren oinarriak ipini zituen Espainian.
Independentzia Gerraren Ondorioak
Gerraren ondorioak oso larriak izan ziren. Frantziarrak eta ingelesak berea ez zen herri batean borrokatu ziren; bitartean, beren herrialdeetako lantegiak seguru zeuden eta konpetentzia izan zitekeen espainiar industrien kontra aritu ziren.
- Gizarte eta ekonomia haustura: Nekazaritza eta abeltzaintza guztiz pobretu ziren. Merkataritza eten egin zen eta komunikabideen egoera penagarria zen.
- Industriaren desegitea: Batez ere ehungintzan eragin suntsitzailea izan zuen.
- Ondarearen galera: Arte-ondarearen lapurreta handiak gertatu ziren.
- Moralaren gainbehera: Ondorio psikologiko eta moralak ere oso larriak izan ziren biztanleriarentzat.