1874ko abenduaren 29an, Borboien monarkia berrezarri zen Espainian (Alfontso XII.arekin), Martínez Campos jeneralaren Saguntoko pronuntziamenduaren bidez.
Antonio Cánovas del CastillokSandhursteko Adierazpena idatzi zuen, monarkia konstituzional, katoliko eta parlamentario bat ezartzeko asmoz.
Borboitarren itzulerak egonkortasuna lortzea zuen helburu, Seiurteko Demokratikoko ezegonkortasunaren ondoren.
Cánovas del Castillo izan zen sistema berriaren arkitektoa. Erregimena moderantismora itzuli zuen, joera politiko desberdinak bateratu nahian.
Helburu nagusiak: egonkortasun politiko eta soziala lortzea eta garapen ekonomikoa sustatzea.
Sistema politiko honek 1923an Primo de Riveraren estatu-kolpea gertatu zen arte iraun zuen.
2. Alfontso XII.aren Erregealdia (1875-1885)
Cánovas del Castillok zuzendu zuen lehen gobernua, Alderdi Kontserbadorearekin.
Helburu nagusiak hauek izan ziren:
Gatazka belikoak amaitzea
1876: Hirugarren Karlistaldiaren amaiera eta Foruen indargabetzea Euskal lurraldeetan.
1878: Kubako Hamar Urteko Gerra amaitu zen, autonomia batzuk onartuz (nahiz eta gatazka geroago berpiztu).
Ordena sozial eta politikoa berrezartzea
Alderdi Kontserbadorearen eta Liberalaren arteko txandakatze-sistema (turnismoa) ezarri zen.
Kazikismoa eta hauteskunde-iruzurra (putxerazoa): hauteskundeak manipulatzen ziren tokiko jauntxoen (kazikeen) bidez, gobernuak nahi zuen emaitza lortzeko.
Sistema berriaren oinarri juridikoak finkatzea
1876ko Konstituzioa: izaera moderatua eta malgua zuen, subiranotasun partekatua ezartzen zuen (Gorteak eta Erregea), eta erregeari botere handia ematen zion. Hasieran, zentsu-sufragioa (mugatua) ezarri zuen.
1881ean hasi zen txandakatze politikoa, Práxedes Mateo Sagasta buru zuen Alderdi Liberalaren gobernuarekin.
1884an kontserbadoreek boterea berreskuratu zuten.
3. Maria Kristinaren Erregeordetza (1885-1902)
1885ean Alfontso XII.a hil ondoren, haren emazte Maria Kristina bihurtu zen erregeorde, semea, Alfontso XIII.a, oraindik jaio gabe baitzegoen.
Cánovasek eta Sagastak Pardoko Ituna sinatu zuten, erregearen heriotzak sistema arriskuan jar ez zezan eta txandakatze politikoari eusteko.
Sagastaren "Gobernu Luzea" (1885-1890): egonkortasun politikoa eta erreforma garrantzitsuak ekarri zituen.
Elkarteen Legea onartu zen, langile-mugimenduaren elkarteak legeztatuz.
Prentsa-askatasuna handitu zen.
Gizonezkoen sufragio unibertsala ezarri zen (1890).
1890eko hamarkadan txandakatze-sistemak aurrera jarraitu zuen, baina bi alderdiek zailtasun politiko, ekonomiko eta sozialei aurre egin behar izan zieten.
1898ko Krisia: Kolonien Galera
1895ean, independentziaren aldeko gatazkak berpiztu ziren Kuban eta Filipinetan.
1898an, USS Maine korazatu estatubatuarraren leherketak AEBekin gerra pizteko aitzakia eman zuen.
Espainiak porrot egin zuen eta, Parisko Itunaren bidez, Kuba, Puerto Rico eta Filipinak galdu zituen.
Ondorioak: kolonietako merkatuen galera, krisi ekonomiko eta politiko sakona, eta armadaren prestigioaren gainbehera.
Erregenerazionismoa eta 98ko Belaunaldia sortu ziren, Espainiaren "hondamendia" aztertu eta herrialdea modernizatzeko proposamenak eginez.
