Ameriketako Estatu Batuen Historia eta Presidenteak

Aurkibidea

• Portada
• Aurkibidea
• Lana (Aurrekariak, sarrera, azalpena)
• Iritzia
• Bibliografia

Ameriketako Estatu Batuen Historia

Estatu Batuak izen horrekin 1783. urtean ezagutu ziren. XVIII. mendearen erdialdera, Erresuma Batuak zituen hamahiru kolonietan, britainiarrengandik beraien onurarako ezer jasotzen ez zutenez, independentzia aldarrikatzeko ideia sortu zen.

1756-1763 urteen bitartean Zazpi Urteetako Gerra gertatu zen. Gerra honetan britainiarrek eta frantsesek parte hartu zuten. Britainiarrak garaile izan ziren, baina beraien galerak berreskuratzeko, hamahiru koloniei zergak jarri nahi zizkieten eta tea saltzeko monopolioa Ekialdeko Indiako Konpainiari eman zioten. Kolonoek hau ikustean, Tearen Matxinada (1773) gertatu zen. Tearen merkataritza zela eta, kolonoek ezkutuan te kargamentuak itsasora bota zituzten, eta Ingalaterrak portua itxi zuen. Hau guztiaren ondorioa Independentzia Gerra izan zen.

Independentzia Gerra

Independentzia Gerrak bi fase izan zituen: bata 1775etik 1777ra eta bestea 1778tik 1782ra.

Lehenengo fasea (1775-1777)

Lehenengo fasean (1775-1777), etsaiei aurre egiteko, George Washington buru zela, gerrilla taktika erabili zuten. Frantziarrak Erresuma Batuaren aurka ere zeudenez, koloniei lagundu zieten, eta Espainiak ere lagundu zien, berari berdina gerta ez zekion. 1777. urtean, Saratogan, garaipena eskuratu zuten independentziaren aldekoek.

Bigarren fasea (1778-1782)

Bigarren fasean (1778-1782), britainiar armada hornidurarik gabe geratu eta kolonien armada hobetzean, Erresuma Batuak porrot egin zuen, lehenengo Yorktownen (1781) eta gero behin betiko porrota.

1783. urtean Ameriketako Estatu Batuak sortu ziren, Versaillesko Itunean independentzia onartua izan ondoren.

Presidenteak Independentziaren Ondoren

Independentzia lortu ondoren, Errepublika ezarri zen eta honek presidentea izan behar zuen. Historian zehar hainbat presidente egon dira, horien artean: Kennedy, Ford, Reagan, Bush, Clinton, Bush semea eta, gaur egun, Obama.

Bill Clintonen Agintaldia

Bill Clintonek bi aldiz irabazi zituen hauteskundeak eta Alderdi Demokratikokoa zen. Bere helburua herrialdeko barne arazoak konpontzea zen, baina helburu horretan porrot egin zuen; ekonomian, aldiz, arrakasta izan zuen. Globalizazioa defendatzen zuen eta, nazioarteko potentzia handiena Estatu Batuak zirenez, hori garatzen saiatu zen.

George W. Bushen Agintaldia

George Bush semeak ere bi aldiz irabazi zituen hauteskundeak eta, bera indarrean zegoenean, Estatu Batuetako kanpo politika guztiz aldatu zen, hau da, goitik behera eraldatu zuen. Bera presidente zela, 2001eko irailaren 11n Dorre Bikien aurkako atentatuek are gehiago aldatu zuten bere agintaldia.

Gaur egun, Barack Obama dugu Ameriketako Estatu Batuetako presidente, eta lehen presidente beltza da.

Iritzia

[Jatorrizko testuak ez du iritzirik ematen, beraz, atal hau hutsik mantendu da.]

Bibliografia

• Sarrera gehienbat liburutik atera dut, baina internetetik ere zerbait.
• Artikuluak: Egunkaritik nahiz internetetik lortu ditut.
• Informazio gehigarria internetetik lortu dut.